Wprowadzenie obowiązkowego Krajowego Systemu e-Faktur całkowicie zmieniło podejście firm do ryzyka podatkowego. Przedsiębiorcy, biura rachunkowe, główne księgowe i członkowie zarządów masowo sięgają po ubezpieczenia skarbowe, które mają chronić przed skutkami błędów związanych z KSeF. Brokerzy mówią wprost o renesansie polis podatkowych i zgłoszeniach składanych w trybie pilnym.
Błędy w KSeF
Choć Ministerstwo Finansów zapewnia, że w pierwszym roku funkcjonowania systemu nie będą nakładane kary za błędy w KSeF, rynek nie uspokoił się ani na moment. Przepisy przewidują bowiem bardzo dotkliwe sankcje. W skrajnych przypadkach kara może sięgnąć nawet 100 proc. kwoty VAT wykazanej na fakturze lub blisko 19 proc. jej wartości brutto, jeśli faktura nie zostanie wystawiona w KSeF, nie trafi do systemu albo pojawią się naruszenia techniczne.
Choć pełne sankcje mają obowiązywać od 2027 roku, już w 2026 r. firmy mogą ponosić konsekwencje podatkowe. Zawieszenie kar dotyczy wyłącznie nieprawidłowego przesyłania faktur do KSeF. Pozostałe obowiązki podatkowe, w tym raportowanie w plikach JPK_VAT, nie zostały objęte ulgami. W razie wykrycia błędów podatnik może zostać wezwany do korekty, a jeśli nie zrobi tego w terminie, grozi mu kara w wysokości 500 zł za każdy błąd. Przy większej liczbie uchybień sankcje szybko rosną do dziesiątek tysięcy złotych.
W efekcie firmy, zwłaszcza z sektora MŚP, zaczęły masowo kupować polisy skarbowe. Brokerzy podkreślają, że zgłaszają się zarówno przedsiębiorcy, jak i osoby fizyczne odpowiedzialne za rozliczenia – księgowe, dyrektorzy finansowi oraz członkowie zarządów. Obawy są powszechne i nie zależą od branży. W dużych firmach takie ubezpieczenia często funkcjonują już od lat, natomiast mniejsze podmioty dopiero teraz zaczynają dostrzegać skalę ryzyka.
Zmienność przepisów
Eksperci zwracają uwagę, że sytuację komplikuje także częsta zmienność przepisów podatkowych. Nowe regulacje dotyczące KSeF, plików JPK, amortyzacji, CIT czy zasad odliczeń powodują, że nawet doświadczeni księgowi mogą popełniać błędy. Jednocześnie organy skarbowe zyskują coraz więcej danych i narzędzi do kontroli, co zwiększa prawdopodobieństwo postępowań i kar finansowych.
Polisy skarbowe obejmują kilka kluczowych obszarów ochrony. Po pierwsze, zapewniają wsparcie doradców podatkowych już na etapie czynności sprawdzających. Po drugie, chronią prywatny majątek księgowych i członków zarządów, pokrywając koszty obrony prawnej, grzywny i mandaty w sprawach karno-skarbowych. Po trzecie, zabezpieczają przed roszczeniami wewnętrznymi, gdy firma próbuje dochodzić od pracownika rekompensaty za nałożone kary.
Koszt takiego ubezpieczenia zależy od wielu czynników, m.in. skali działalności, obrotów, branży i historii podatkowej firmy. W mniejszych przedsiębiorstwach składki zaczynają się od kilkunastu tysięcy złotych rocznie, natomiast w większych podmiotach sięgają kilkudziesięciu tysięcy. Mimo to zainteresowanie polisami nie słabnie, bo dla wielu firm są one dziś jedyną realną tarczą ochronną w nowej rzeczywistości KSeF.