Zakład Ubezpieczeń Społecznych co roku przesyła formularze PIT wszystkim osobom, które w danym roku pobierały świadczenia z ubezpieczeń społecznych – nie tylko emerytury i renty, ale również różnego rodzaju zasiłki. To obowiązek płatnika, który musi podsumować wypłacone kwoty oraz pobrane zaliczki na podatek dochodowy. Dokumenty trafiają do seniorów elektronicznie przez PUE i eZUS albo tradycyjnie pocztą – najpóźniej do końca lutego.
Formularz podatkowy
Kluczowe jest sprawdzenie, jaki formularz otrzymał emeryt. PIT 40A oznacza, że ZUS dokonał rocznego rozliczenia podatku. Taki dokument dostają osoby, które przez cały rok pobierały świadczenie, m.in. emeryturę, rentę, zasiłek przedemerytalny, nauczycielskie świadczenie kompensacyjne czy rentę socjalną. W takiej sytuacji, jeśli senior nie korzysta z ulg ani nie rozlicza się wspólnie z małżonkiem, nie musi składać dodatkowego zeznania.
Inaczej jest w przypadku formularza PIT 11A. To informacja o dochodach i pobranych zaliczkach, którą otrzymują m.in. osoby, które w momencie rozliczenia nie są już świadczeniobiorcami. Osobną kategorię stanowi PIT 11, pojawiający się np. przy świadczeniach po osobie zmarłej lub przy potrąceniach alimentacyjnych. W takich przypadkach konieczne może być samodzielne złożenie zeznania podatkowego.
Nawet gdy ZUS rozliczył podatek, senior może przekazać 1,5 proc. podatku na organizację pożytku publicznego, składając formularz PIT-OP – bez potrzeby wypełniania pełnego zeznania.
Zwrot podatku
Zwrot podatku przysługuje również emerytom. Najczęściej pojawia się wtedy, gdy w ciągu roku zmieniła się wysokość świadczenia, prawo do emerytury zostało nabyte w trakcie roku albo zaliczki były pobierane mimo nieprzekroczenia kwoty wolnej od podatku, która wynosi 30 tys. zł. Dodatkowe źródła dochodu, takie jak praca na etacie, umowa zlecenie czy działalność gospodarcza, mogą sprawić, że kwota wolna nie została w pełni wykorzystana w trakcie roku – jej rozliczenie następuje dopiero po złożeniu PIT, co często skutkuje zwrotem.
Seniorzy mogą także skorzystać z ulg podatkowych nieuwzględnianych w automatycznym rozliczeniu ZUS, m.in. ulgi rehabilitacyjnej czy odliczeń darowizn. Aby z nich skorzystać, trzeba jednak samodzielnie złożyć zeznanie podatkowe.