Komornik może sięgnąć po wiele składników majątku dłużnika, jeśli działa na podstawie tytułu wykonawczego, najczęściej wydanego przez sąd. W praktyce egzekucja obejmuje zwykle wynagrodzenie za pracę, środki zgromadzone na rachunkach bankowych, a także ruchomości, takie jak samochód czy sprzęt elektroniczny. W szczególnych sytuacjach zajęcie może objąć również nieruchomość. Nie oznacza to jednak, że egzekutor ma pełną swobodę. Przepisy przewidują bowiem wyłączenia spod egzekucji, które obejmują m.in. wybrane świadczenia socjalne, dodatki rodzinne oraz przedmioty niezbędne do codziennego funkcjonowania.
Egzekucja komornicza
Postępowanie komornicze rozpoczyna się zazwyczaj od doręczenia dłużnikowi zawiadomienia o wszczęciu egzekucji. W takim piśmie znajdują się najważniejsze informacje, w tym podstawa prawna działań, wysokość zadłużenia oraz planowane czynności. Następnie komornik podejmuje próbę odzyskania należności, najczęściej przez zajęcie pensji, emerytury albo środków znajdujących się na koncie bankowym.
Jeśli to nie wystarcza, możliwe jest zajęcie ruchomości lub nieruchomości, które później mogą zostać sprzedane na licytacji. Cała procedura musi jednak przebiegać zgodnie z obowiązującymi przepisami, a dłużnik ma prawo składać skargi na czynności komornika, a w określonych sytuacjach wnosić o umorzenie albo wstrzymanie egzekucji.
Przy problemach finansowych korzystniejsze może być porozumienie z wierzycielem i ustalenie realnych warunków spłaty niż unikanie kontaktu czy próby ukrywania majątku. To istotne zwłaszcza dlatego, że nie każde rozwiązanie, które wydaje się „bezpieczne”, daje pełną ochronę.
Pieniądze pod ochroną
Szczególne zainteresowanie budzi konto Revolut. Jak wskazano, komornik w praktyce ma duży problem z jego szybkim namierzeniem. Powód jest prosty: Revolut działa poza Polską i nie figuruje w systemie OGNIVO, czyli elektronicznym narzędziu Krajowej Izby Rozliczeniowej wykorzystywanym do szybkiego ustalania, w jakich bankach dłużnik posiada rachunki. Oznacza to, że konto Revolut nie jest automatycznie wychwytywane tak jak rachunki prowadzone przez tradycyjne banki działające w Polsce.
Komornik nie ma łatwego dostępu do takiego konta, a jego ustalenie wymaga dodatkowych działań. Teoretycznie zajęcie środków jest możliwe, ale dopiero wtedy, gdy egzekutor pozna numer rachunku. Jednocześnie taka sytuacja może się zmienić. Revolut planuje uruchomienie banku w Polsce, a wtedy środki zgromadzone na takim rachunku mogłyby stać się dla komornika dostępne na podobnych zasadach jak w przypadku innych kont bankowych.
FAQ – Postępowanie komornicze
Kiedy komornik może rozpocząć egzekucję?
Komornik nie działa sam z siebie. Żeby wszcząć egzekucję, potrzebna jest podstawa prawna, najczęściej tytuł wykonawczy wydany przez sąd oraz wniosek wierzyciela o wszczęcie egzekucji. Dopiero wtedy może rozpocząć czynności zmierzające do odzyskania należności.
Co komornik może zająć?
W toku egzekucji komornik może sięgnąć m.in. po wynagrodzenie za pracę, środki na rachunku bankowym, emeryturę, rentę, ruchomości, a w niektórych przypadkach także nieruchomości. Zakres działań zależy od rodzaju długu i majątku dłużnika, ale każda czynność musi mieścić się w granicach prawa.
Czy komornik może zająć wszystko?
Nie. Przepisy przewidują ograniczenia egzekucji. Spod zajęcia wyłączone są niektóre świadczenia oraz część środków, które podlegają ustawowej ochronie. Oznacza to, że komornik nie może dowolnie zabrać całego majątku ani wszystkich pieniędzy dłużnika bez uwzględnienia obowiązujących wyjątków.
Co może zrobić dłużnik, jeśli uważa, że komornik działa nieprawidłowo?
Dłużnik ma prawo złożyć skargę na czynności komornika. Taki środek przysługuje wtedy, gdy strona uważa, że komornik naruszył przepisy albo podjął niewłaściwe działania. Ministerstwo Sprawiedliwości udostępnia nawet oficjalny formularz takiej skargi. Termin na jej wniesienie jest co do zasady tygodniowy.
Od czego zwykle zaczyna się postępowanie komornicze?
Najczęściej od doręczenia zawiadomienia o wszczęciu egzekucji lub o zajęciu. Następnie komornik podejmuje pierwsze czynności, np. ustala rachunki bankowe dłużnika, kieruje zajęcie do banku albo do pracodawcy. W praktyce ustalanie rachunków bankowych często odbywa się z wykorzystaniem systemu OGNIVO.