Kto się do tej pory nie przebadał, to już się szybko nie przebada – chyba, że prywatnie. A to kosztuje: kolonoskopia prywatnie to koszt 700 – 1500 zł, gastroskopia: 350 – 850 zł, rezonans magnetyczny: od 500 – 1200 zł za jedną okolicę ciała, a tomografia komputerowa to koszt 300 – 1000 zł.
11 marca 2026 roku NFZ opublikował projekt zarządzenia mającego dać 800 mln zł oszczędności w Ambulatoryjnych Świadczeniach Diagnostycznych Kosztochłonnych (ASDK). Chodzi dokładnie o wspomniane wyżej badania.
Zmiany w dostępie do badań na NFZ
Zgodnie z projektem NFZ w teorii świadczenia te miałaby nadal pozostać nielimitowane, ale po wyczerpaniu środków w ramach podpisanej umowy, za nadwykonania Narodowy Fundusz Zdrowia chce wykonawcom zapłacić tylko 40 proc. ich wartości. Zasada ta ma dotyczyć każdego świadczenia ponad wartość kontraktu z NFZ.
Druga proponowana zmiana to przeniesienie rozliczenia nadwykonań na koniec roku. Obecnie NFZ płaci placówkom kwartalnie. W praktyce to oznacza, że kolejki do tych badań się wydłużą.
NFZ podkreśla, że ograniczenia nie obejmą świadczeń dla dzieci i młodzieży do 18. roku życia, pacjentów w programie profilaktyki raka jelita grubego oraz pacjentów z kartą Diagnostyki i Leczenia Onkologicznego (DiLO). Tylko dlatego, że po prostu tego prawnie zrobić nie może.
Endokrynolog i zaćma też z ograniczeniami
40 proc. wartości NFZ chce również płacić za nadwykonania Ambulatoryjnej Opieki Specjalistycznej (AOS), czyli wizyt u specjalistów, które wymagają skierowania od lekarza Podstawowej Opieki Zdrowotnej. Na przykład za wizyty u endokrynologa.
— O szczegółach dotyczących AOS będziemy informować w momencie przekazania do konsultacji społecznych projektu zarządzenia w tej sprawie — podkreśla rzecznik NFZ, Paweł Florek. Okazuje się, że NFZ szykuje też podobne zarządzenie w sprawie zaćmy. Zmniejszenie finansowania w praktyce oznacza, że mniej pacjentów będzie mogło skorzystać z tego zabiegu, który kosztuje NFZ około 3 tys. zł. Prywatnie taki zabieg kosztuje od 2700 zł do nawet 7000-9000 zł za jedno oko, w zależności od wybranej soczewki oraz renomy kliniki.