Głównym celem tego programu jest zachęcenie matek małych dzieci (12-35 miesięcy) do szybszego powrotu na rynek pracy, dlatego ma on potencjał do stymulowania wzrostu gospodarczego w Polsce. Rodzice zyskali też większy dostęp do usług społecznych, które ułatwiają łączenie obowiązków rodzinnych z pracą zawodową.
Program „Aktywny Rodzic” ruszył 1 października 2024 roku i przusługuje bez względu na wysokość dochodu. W jego ramach rodzice mają do wyboru trzy formy wsparcia na jedno dziecko:
-
Aktywni rodzice w pracy – 1500 zł/mies. -
Aktywnie w żłobku – do 1500 zł/mies. -
Aktywnie w domu – 500 zł/mies.
Elastyczne zmiany w Aktywnym Rodzicu
W ramach „Aktywnego Rodzica” można wielokrotnie zmieniać rodzaj świadczenia, czyli zrezygnować z jednej formy wsparcia i przejść na inną (np. ze świadczenia „w domu” na „w pracy”). Ale w danym miesiącu i na konkretne dziecko można pobierać tylko jedno z tych świadczeń.
Pracujący rodzice, którzy chcą w ten sposób opłacić nianię lub zapłacić babci wybierają „Aktywni rodzice w pracy”. Kogo interesuje dofinansowanie na pokrycie czesnego w żłobku lub dziecięcym klubie ma do dyspozycji „Aktywnie w żłobku”. Przysługuje do końca roku szkolnego, w którym dziecko kończy 3 lata (lub 4 lata w szczególnych przypadkach). Dla rodziców nieaktywnych zawodowo lub na dzieci nieuczęszczające do żłobka przeznaczone jest swiadczenie „Aktywnie w domu”.
W 2025 roku takie wsparcie trafiło do blisko 619 tysięcy dzieci. ZUS wypłacił rodzicom ponad 6,2 mld zł.
Którą opcję chętnie wybierają rodzice?
Największym powodzeniem w 2025 roku cieszyło się świadczenie „Aktywnie w żłobku”, które zastąpiło wcześniejsze dofinansowanie obniżenia opłaty za pobyt dziecka w placówce. Skorzystało z niego blisko 308 tys. dzieci. Wypłacona na ten cel kwota to 3 mld 425 mln zł. Pieniądze nie trafiają do rąk rodzica, ale bezpośrednio na rachunek placówki.
Mniej popularną opcją dla Polaków jest jednak niania lub zatrudnienie dziadków do opieki nad wnukami. Skorzystało z niej prawie 215 tys. dzieci. Z budżetu państwa poszło na ten cel mniej, bo nieco ponad 2 mld 207 mln zł – trafiły za to bezpośrednio na konta rodziców. 500 zł na każde dziecko – trzecia opcja – zainteresowała rodziców prawie 199 tys. dzieci. „Aktywnie w domu” zastąpiło Rodzinny Kapitał Opiekuńczy (RKO). Kosztowało w 2025 roku 623,8 mln zł.
Program „Aktywny Rodzic” nie wyklucza się z programem 800 plus. Oba świadczenia mogą być wypłacane jednocześnie.