Zmiany przyjęte przez Parlament Europejski oznaczają prawdziwą rewolucję dla kierowców. Każdy posiadacz prawa jazdy — również tego bezterminowego — będzie musiał wymienić dokument na nowy. Decyzja wynika z unijnych działań na rzecz poprawy bezpieczeństwa drogowego, których celem jest ograniczenie liczby ofiar wypadków i dojście do tzw. „wizji zero”. Nowe przepisy zakładają dostosowanie wszystkich dokumentów do jednolitego standardu obowiązującego w całej UE.
Wymiana prawa jazdy
W praktyce oznacza to konieczność wymiany wszystkich praw jazdy wydanych przed 19 stycznia 2013 roku. Ministerstwo Infrastruktury informuje, że dotyczy to około 15 mln kierowców. Zgodnie z ustawą o kierujących pojazdami wymiana ma zostać przeprowadzona w latach 2028–2033. W tym czasie każdy posiadacz starego blankietu będzie musiał pojawić się w urzędzie i złożyć wniosek o nowy dokument, który będzie obowiązywał maksymalnie przez 15 lat. Państwa członkowskie mogą skrócić ten okres, jeśli dokument pełni funkcję krajowego dowodu tożsamości, jednak w Polsce obowiązuje 15-letni termin ważności.
Nowe regulacje obejmą wszystkie kategorie. Dokumenty wydane po 2013 roku już teraz mają określone terminy ważności, więc ich posiadacze będą musieli wymieniać prawa jazdy zgodnie z datą umieszczoną na blankiecie. Dotyczy to m.in. kategorii AM, A, B, B+E czy T. W przypadku kierowców z ograniczeniami zdrowotnymi termin może być krótszy, zgodnie z orzeczeniem lekarskim. Dla kategorii ciężarowych i autobusowych maksymalny okres ważności to 5 lat.
W przepisach precyzyjnie zapisano, że uprawnienia do kierowania pojazdami nie wygasają wraz z datą dokumentu, jednak kierowca musi wymienić blankiet, aby potwierdzić swoje prawo do jazdy. W 2026 roku wymiana będzie obowiązywać tych, którym kończy się termin ważności dokumentu lub poszczególnych kategorii, a także osoby, które zgubiły lub uszkodziły prawo jazdy.
Zmiany w opłatach
Zmiany dotyczą również opłat. Ministerstwo zapowiada, że w 2026 roku koszt wydania nowego prawa jazdy wzrośnie z 100 zł do 115,50 zł. Do tego dochodzą standardowe koszty, jak wykonanie fotografii czy — w przypadku kierowców mających określony termin ważności — obowiązkowe badania lekarskie za 200 zł.
Obok wymiany dokumentów trwają również prace nad przepisami dotyczącymi starszych kierowców. Parlament Europejski ostatecznie nie zgodził się na obowiązkowe badania co 5 lat dla wszystkich seniorów, ale państwa UE będą mogły samodzielnie skracać ważność dokumentu dla kierowców 65+ lub wprowadzać kursy odświeżające. Nadal obowiązuje zasada, że kierowca przy przedłużaniu prawa jazdy powinien przejść badania medyczne — w szczególności wzroku i układu krążenia.