W skrócie
-
Premier Donald Tusk poinformował, że laureat Nagrody Nobla z 2024 roku, Victor Ambros, stara się o przywrócenie polskiego obywatelstwa i planuje zaangażować się w rozwój polskiej nauki.
-
Victor Ambros podkreślił, że decyzja o staraniach o polskie obywatelstwo ma dla niego wymiar osobisty i jest sposobem na uhonorowanie przodków.
-
Ambros otrzymał Nagrodę Nobla za odkrycia dotyczące mikroRNA i od 2025 roku będzie przewodniczył Radzie Naukowej IMol PAN.
„Polska ma nowego noblistę!” – napisał Tusk, informując o spotkaniu z Ambrosem. Jak podkreślił w nagraniu, naukowiec złożył już wniosek o przywrócenie obywatelstwa, a odpowiednie decyzje w tej sprawie zostały podjęte. – Niedługo nasz rodak będzie już formalnie Polakiem – powiedział premier.
Według Tuska laureat Nobla ma również ambitne plany dotyczące współpracy z polskim środowiskiem naukowym. Ambros chce przyciągnąć do Polski najzdolniejszych badaczy z całego świata. W jego ocenie kraj może stać się atrakcyjnym miejscem dla młodych naukowców, a rząd deklaruje wsparcie dla tej inicjatywy.
Noblista spotkał się z Donaldem Tuskiem. Stara się o przywrócenie obywatelstwa
Sam Ambros podkreśla, że starania o polskie obywatelstwo mają dla niego także wymiar osobisty. Naukowiec chce w ten sposób oddać hołd swoim przodkom.
– Byłby to sposób na uhonorowanie mojego ojca, mojej ciotki, ich rodziców, a także wszystkich tych ludzi, którzy walczyli i przetrwali, żebym mógł dziś istnieć – powiedział.
Ojciec Ambrosa pochodził z Polski. W czasie II wojny światowej został deportowany jako robotnik przymusowy do III Rzeszy, o czym przypomina Instytut Pamięci Narodowej. Sam noblista wychowywał się już w Stanach Zjednoczonych i – jak przyznał – jego jedynym bezpośrednim łącznikiem z Polską był właśnie ojciec. Ze względu na realia życia emigrantów w tamtym czasie w domu nie mówiono jednak po polsku.
Ambros wspominał, że jako dziecko słuchał opowieści o Polsce – kraju, którego granice wielokrotnie zmieniały się na mapie. Z czasem, jak zaznaczył, coraz bardziej doceniał historię i odporność narodu polskiego. – Dziś jest on silniejszy niż kiedykolwiek – ocenił.
Victor Ambros – kim jest noblista, który stara się o polskie obywatelstwo?
Victor Ambros urodził się w 1953 roku w Hanover w stanie New Hampshire. Karierę naukową rozpoczynał na Harvard University, a później pracował m.in. w Dartmouth College. Obecnie jest profesorem nauk przyrodniczych w University of Massachusetts Medical School oraz współdyrektorem RNA Therapeutic Institute.
W 2024 roku wspólnie z Gary Ruvkun otrzymał Nagrodę Nobla w dziedzinie fizjologii lub medycyny za odkrycia dotyczące mikroRNA – mechanizmów regulujących aktywność genów. Badania te stały się jednym z fundamentów współczesnej biologii molekularnej i otworzyły nowe możliwości w diagnostyce oraz leczeniu wielu chorób.
Naukowiec jest również związany z polskim środowiskiem badawczym – od 2025 roku przewodniczy Radzie Naukowej Międzynarodowy Instytut Mechanizmów i Maszyn Molekularnych IMol PAN. Podczas wizyty w Warszawie wygłosił także wykład w Pałacu Staszica poświęcony roli mikroRNA w regulacji genów i znaczeniu tych badań dla współczesnej medycyny.