Przed świętami w części firm pracownicy mogą otrzymać dodatkowe wsparcie z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. Dla wielu osób to dobra wiadomość, ale nie wszyscy będą mogli się cieszyć z takich pieniędzy. Problem dotyczy szczególnie tych pracowników, których pensja jest objęta egzekucją komorniczą. W ich przypadku świadczenie z ZFŚS może okazać się znacznie mniej bezpieczne, niż się wydaje.
Prawo pracy przewiduje szczególną ochronę wynagrodzenia za pracę, ponieważ ma ono zapewniać pracownikowi i jego rodzinie podstawowe środki utrzymania. Dlatego przepisy ograniczają możliwość dokonywania potrąceń z pensji. Po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne, zaliczki na podatek dochodowy i wpłat do pracowniczego planu kapitałowego można potrącać tylko określone należności wskazane w Kodeksie pracy, w tym świadczenia alimentacyjne i inne należności egzekwowane na podstawie tytułów wykonawczych.
Świadczenie z ZFŚS nie korzysta z takiej ochrony jak pensja
W przypadku wynagrodzenia obowiązują też konkretne granice potrąceń, ustawowa kolejność ich dokonywania oraz kwoty wolne od potrąceń. To właśnie one sprawiają, że pracownik musi zachować minimum środków, które trafią do jego rąk lub na konto. Taka ochrona została przewidziana właśnie dlatego, że pensja pełni szczególną rolę w utrzymaniu pracownika i jego bliskich.
Pojawia się jednak pytanie, czy takie same zasady obejmują również świadczenia z ZFŚS. Wśród specjalistów nie ma pełnej zgody co do tego, czy takie świadczenie należy traktować jako składnik wynagrodzenia. Większość skłania się jednak do wniosku, że nim nie jest. I właśnie to okazuje się dla pracownika niekorzystne.
Świadczenie z ZFŚS może zostać objęte egzekucją komorniczą
To, że świadczenie z ZFŚS nie jest traktowane jak składnik wynagrodzenia, nie oznacza, że pozostaje poza zasięgiem komornika. Przepisy Kodeksu postępowania cywilnego dopuszczają bowiem prowadzenie egzekucji również z innych wierzytelności. Oznacza to, że zajęcie może objąć nie tylko wynagrodzenie, ale także inne należności przysługujące pracownikowi.
Jeżeli komornik dokona zajęcia również na podstawie art. 895 Kodeksu postępowania cywilnego, to egzekucją zostanie objęte także świadczenie przyznane z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. W praktyce oznacza to, że dodatkowe świąteczne pieniądze mogą nie trafić do pracownika, lecz zostać zajęte na poczet długu.
Świadczenie z ZFŚS może zostać zajęte bez limitów i kwot wolnych
Najważniejsze jest to, że w takim przypadku świadczenie z ZFŚS nie korzysta z ochrony przewidzianej dla wynagrodzenia za pracę. To oznacza, że pracodawca nie stosuje wobec niego granic potrąceń ani kwot wolnych od potrąceń, które obowiązują przy pensji. Innymi słowy, świadczenie socjalne nie jest osłaniane w taki sam sposób jak wynagrodzenie.
Dla pracowników objętych egzekucją komorniczą może to być szczególnie przykra informacja właśnie przed świętami. Dodatkowe wsparcie, które zwykle kojarzy się z ulgą i pomocą, w takich przypadkach może zostać przejęte w całości. To dlatego wyłączenie świadczenia z ZFŚS ze zbioru składników wynagrodzenia wcale nie oznacza większego bezpieczeństwa, lecz może prowadzić do odwrotnego skutku.