W skrócie
-
Unia Europejska planuje przeprowadzić pierwsze w historii ćwiczenia dotyczące klauzuli pomocowej, w których udział wezmą unijni ambasadorzy i urzędnicy.
-
Scenariusz ćwiczeń zakłada sytuację, w której członek UE uruchamia art. 42. Traktatu o Unii Europejskiej bez równoczesnego zwracania się o pomoc do NATO.
-
Inicjatywa ćwiczeń została zgłoszona przez Cypr, kraj nienależący do NATO.
Informacje o zamiarach unijnych urzędników ujawnił fiński dziennik „Helsingin Sanomat”, powołując się na swoje źródła w Unii Europejskiej.
W ćwiczeniach, zaplanowanych na początek maja, mają wziąć udział unijni ambasadorzy. Przygotowaniami kieruje Kaja Kallas.
– Musimy zobaczyć, jak to działa w praktyce – powiedział wysoki rangą urzędnik, na którego słowa powołali się dziennikarze. Test ma obejmować wyłącznie działania urzędników i polityków, nie planuje się natomiast ćwiczeń militarnych.
Jak wskazuje dziennik, UE ćwiczy w ten sposób reakcję na wypadek „zmasowanego ataku hybrydowego” i „potencjalnej agresji ze strony Rosji„.
UE przygotowuje się na najgorsze. Zaplanowano ćwiczenia
Artykuł 42. Traktatu o Unii Europejskiej w punkcie 7. zobowiązuje państwa członkowskie wspólnoty do udzielenia sobie „pomocy i wsparcia przy zastosowaniu wszelkich dostępnych im środków”, w sytuacji ataku na terytorium jednego z członków.
Jak przytacza „HS”, wspólnota europejska nigdy wcześniej nie przeprowadzała tego typu ćwiczeń. W praktyce sam mechanizm został zastosowany tylko raz – w 2015 roku, kiedy Francja zwróciła się o pomoc po atakach terrorystycznych w Paryżu.
Scenariusz ćwiczeniowy ma zakładać sytuację, w której członek UE uruchomi wyłącznie art. 42 Traktatu, nie zwracając się o pomoc do NATO na podstawie artykułu 5. Jak zauważa dziennik, ćwiczenia są „politycznie wrażliwe„, w kontekście napiętych relacji Europa – USA.
Prezydent Donald Trump w ostatnich tygodniach wielokrotnie atakował NATO. UE nie chce sprawiać wrażenia, że nie wierzy w pomoc Stanów Zjednoczonych w przypadku uderzenia na jedno z europejskich państw ani że tej pomocy nie potrzebuje.
Historyczne ćwiczenia UE. Przygotowują się na atak
– Uważam, że nadszedł czas, aby przywrócić klauzulę wzajemnej obrony UE – mówiła przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen na monachijskiej konferencji bezpieczeństwa w lutym, podkreślając, że jest to „wspólne zobowiązanie” Europy.
Ćwiczenia zostały zwołane na prośbę Cypru, który sprawuje aktualnie prezydencję w UE. „Cypr nie jest członkiem NATO, więc klauzula pomocowa UE jest dla niego szczególnie ważna” – zauważa „HS”.
– UE powinna stworzyć jasny mechanizm operacyjny regulujący sposób stosowania tego artykułu – podkreślił w marcu prezydent kraju Nikos Christodoulides.
Źródło: Helsingin Sanomat