Close Menu
  • Polska
  • Lokalne
  • Świat
  • Polityka
  • Ekonomia
  • Nauka
  • Sport
  • Zdrowie
  • Klimat
  • Trendy
  • Komunikat prasowy
Facebook X (Twitter) Instagram
Historie Internetowe
Facebook X (Twitter) Instagram
Banai
Subskrybuj
[gtranslate]
  • Polska
  • Lokalne
  • Świat
  • Polityka
  • Ekonomia
  • Nauka
  • Sport
  • Zdrowie
  • Klimat
  • Trendy
  • Komunikat prasowy
Świat

Wielka Brytania: Masowa wyprzedaż brytyjskich firm, skala jest gigantyczna

Przez Pokój Prasowy20 listopada, 202613 min odczytu

Interia współpracuje z czołowymi redakcjami na świecie. W naszym cotygodniowym, piątkowym cyklu „Interia bliżej świata” publikujemy najciekawsze teksty najważniejszych zagranicznych gazet. „Financial Times”, brytyjski dziennik założony w 1888 roku w Londynie, specjalizuje się w tematyce gospodarczej, finansowej i politycznej. Od kilkunastu dekad dostarcza pogłębione analizy, komentarze i raporty, które kształtują debatę publiczną oraz decyzje liderów biznesu i polityki.

Londyńskie City od zawsze szczyciło się otwartością na międzynarodowy biznes, jednak w ostatnich latach stało się istnym terenem łowieckim.

Analiza przeprowadzona przez „FT”, obejmująca cztery dekady transakcji, pokazuje, że obecna fala przejęć brytyjskich spółek giełdowych przez zagraniczne podmioty jest wyjątkowo intensywna.

W ciągu zaledwie ostatnich 10 lat zagraniczni nabywcy przejęli ponad 300 firm, których łączna wartość – w przeliczeniu na dzisiejsze ceny – przekracza pół biliona funtów. Przepływ w przeciwnym kierunku wyglądał znacznie skromniej.

„Dziki żer” na brytyjskim rynku. Widmo problemów gospodarczych na Wyspach


Tegoroczne przejęcia brytyjskich spółek, opiewające na miliardy funtów – obejmujące m.in. firmę badawczą Intertek, grupę Segro działającą na rynku nieruchomości oraz tanie linie lotnicze easyJet – dowodzą, że brytyjskie przedsiębiorstwa pozostają podatne na takie ruchy. Od początku 2026 roku wartość ogłoszonych transakcji, w ramach których podmioty zagraniczne przejmują całe spółki notowane na brytyjskiej giełdzie (wliczając w to zadłużenie), osiągnęła 73 mld funtów – co stanowi najwyższy poziom od 2018 roku.

– Londyn stał się swoistym punktem przesiadkowym dla firm. Wielka Brytania je rozwija, a następnie przejmuje je inny kraj – mówi Patrick Sarch, kierujący praktyką fuzji i przejęć spółek publicznych w Wielkiej Brytanii w amerykańskiej kancelarii prawnej White & Case.

Słaba baza krajowych inwestorów instytucjonalnych, niskie wyceny brytyjskich spółek w porównaniu z ich amerykańskimi odpowiednikami, bariery utrudniające skalowanie działalności oraz zachęty finansowe skłaniające do sprzedaży firm – wszystko to podtrzymuje ten trend i stwarza dla Wielkiej Brytanii narastający problem gospodarczy.


London Stock ExchangeDAISUKE ICHIKAWA / YomiuriAFP


– Mamy do czynienia z dzikim żerem, a apetyt rośnie w miarę jedzenia. W efekcie eksportujemy wzrost gospodarczy, wpływy podatkowe oraz akumulację majątku – mówi Charles Hall, szef działu analiz w brytyjskim banku inwestycyjnym Peel Hunt.

Często to zagraniczne fundusze typu private equity czerpią z tego największe korzyści. W czerwcu szwedzka firma EQT podejmująca tego rodzaju inwestycje stanęła na czele wykupu spółki Intertek za 10,7 mld funtów, a linie lotnicze easyJet – po odrzuceniu konkurencyjnej oferty ze strony innego funduszu – zgodziły się na przejęcie przez Apollo za 5,7 mld funtów.

– Rynek brytyjski jest bardzo efektywny. Kapitał przemieszcza się szybko, gdy tylko pojawia się okazja – zauważa jeden z konsultantów finansowych.

A londyńscy bankierzy i prawnicy liczą zyski. Według danych London Stock Exchange Group przejęcie spółki Segro przez amerykański koncern Prologis ma przynieść bankom – w tym Morgan Stanley oraz JPMorgan Cazenove – łączne prowizje rzędu 116 mln dolarów.

– Dobrze zarabiamy na wyprzedaży brytyjskich firm, ale to smutne – komentuje doradca działający w londyńskim City.

Apetyt na brytyjskie korporacje utrzymuje się od 40 lat


Analiza danych LSEG przeprowadzona przez „FT” pokazuje, że wyprzedaż brytyjskich spółek jest zjawiskiem długotrwałym. Często stanowi ona efekt sytuacji, w której zarządy nie potrafią znaleźć sposobu na szybszy rozwój, albo wynika z chęci wejścia na dany rynek przez zagraniczny podmiot.

Władza zazwyczaj nie blokuje takich transakcji – chyba że w grę wchodzi bezpieczeństwo narodowe – a duże przedsiębiorstwa są w mniejszym stopniu chronione przez udziały należące do rodzin założycielskich niż ma to miejsce w innych krajach europejskich, takich jak Francja czy Niemcy. Tam odsetek przejęć przez podmioty zagraniczne jest niższy.

W następstwie tzw. Big Bang – liberalizacji rynku z 1986 roku – renomowane londyńskie firmy, takie jak m.in. Morgan Grenfell Asset Management czy SG Warburg, Smith New Court, zostały przejęte przez amerykańskich lub europejskich konkurentów. Stolicę często porównywano do Wimbledonu: miejsca, w którym odbywają się mistrzostwa zdominowane przez zagranicznych zawodników.

Przełom tysiącleci przyniósł kolejną falę transakcji, obejmującą przejęcia takich przedsiębiorstw jak sieć supermarketów Asda, którą Walmart nabył w 1999 roku za 6,7 mld funtów.


Starszy mężczyzna z szarymi włosami siedzi na scenie, ubrany w czarną marynarkę i czarny sweter, z mikrofonem nagłownym, na tle kolorowej, podświetlanej ściany.

Sir Martin SorrellRita Franca/NurPhotoAFP


Był to jednak również okres, w którym brytyjskie przedsiębiorstwa – od koncernu energetycznego BP po operatora telefonii komórkowej Vodafone – dokonywały przejęć zagranicznych podmiotów. Kontrast z obecną sytuacją jest wyraźny: w tym roku przejęcia brytyjskich spółek przez podmioty zagraniczne znacząco przeważają nad transakcjami, w których to brytyjskie firmy przejmują podmioty za granicą – przykładem tych drugich może być zakup Arc Resources przez Shell za 16,4 mld dolarów.

Grupa marketingowa WPP, pod rządami sir Martina Sorrella, była jednym z najbardziej zachłannych podmiotów dokonujących przejęć – w latach 90. i pierwszej dekadzie XXI wieku firma wchłonęła szereg dużych amerykańskich konkurentów. – Gdybym dziś chciał zbudować globalny biznes, prawdopodobnie przeniósłbym się do USA; niemniej Wielka Brytania tym bardziej potrzebuje powtórzenia tego, co wówczas osiągnęliśmy – mówi Sorrell.

Od Cadbury po DeepMind. Nowa fala wykupu brytyjskich firm


Kolejna fala przejęć miała miejsce około 20 lat temu. Firma Cadbury została przejęta przez amerykański koncern spożywczy Kraft za 11,6 mld funtów – po burzliwym sporze, który wywołał polityczne obawy w związku z przejęciem przedsiębiorstwa przez podmiot zagraniczny. Operator telekomunikacji mobilnej O2 został z kolei przejęty przez hiszpańską grupę Telefónica, a grupa bankowa Abbey National – przez bank Santander.

Jednak szczyt obaw dotyczących niedowartościowania brytyjskich spółek i ich podatności na przejęcia przypadł na 2016 rok. Wówczas to – już po głosowaniu w sprawie brexitu – japoński koncern SoftBank przejął za 24 mld funtów firmę Arm Holdings, grupę z siedzibą w Cambridge, która stała się światowym liderem w projektowaniu układów scalonych.

Wraz z przejęciem w 2014 roku przez Google firmy DeepMind – startupu z branży sztucznej inteligencji – za kwotę 400 mln funtów, transakcja dotycząca spółki Arm stanowiła wyraźny dowód na to, że przedsiębiorstwa wywodzące się z brytyjskiego ekosystemu startupów technologicznych, powiązanego z uczelniami wyższymi światowej klasy, są wykupywane, zanim zdążą w pełni rozwinąć swój potencjał. Saul Klein, współzałożyciel funduszu venture capital Phoenix Court, określa koszt alternatywny dla Wielkiej Brytanii, wynikający z przejęcia firmy Arm, mianem „wstrząsającego”.

Firma AstraZeneca – swego czasu najbardziej wartościowa spółka notowana na brytyjskiej giełdzie – była jedną z niewielu, którym udało się skutecznie obronić. W 2014 roku odparła ofertę przejęcia złożoną przez amerykański koncern Pfizer, opiewającą na 69 miliardów funtów. Od tamtej pory jej wartość rynkowa wzrosła trzykrotnie.

Rozbieżności w wycenach na brytyjskim i amerykańskim rynku


Zainteresowanie brytyjskimi firmami stanowi odpowiedź dla tych, którzy kwestionują kulturę przedsiębiorczości w tym kraju.

– Mamy do siebie pretensje, że nie jesteśmy dobrzy w tworzeniu znakomitych przedsiębiorstw, ale reszta świata najwyraźniej jest odmiennego zdania – mówi Andy Haldane, prezes British Chambers of Commerce (Brytyjskich Izb Handlowych) i współpracownik redakcji „FT”.

Spółki te nie są jednak wyceniane – w relacji do zysków, przychodów, aktywów czy przepływów pieniężnych – tak wysoko, jak byłyby w USA, przy czym w ostatnich latach różnica ta jeszcze bardziej się powiększyła.

Odzwierciedla to wyższe tempo wzrostu gospodarki USA oraz gotowość tamtejszych inwestorów do lokowania ogromnych kwot w ryzykowne przedsięwzięcia, zwłaszcza w sektorze technologicznym. Rynek brytyjski jest tradycyjnie bardziej ostrożny i nastawiony na wypłatę dywidend, co utrudnia przedsiębiorstwom inwestowanie w rozwój.

– Firmy nie mogą wykupić się z tej sytuacji. Czekają, aż ktoś je przejmie – mówi jeden z bankierów, odnosząc się do rozbieżności w wycenach.


Budynek z dużym logo AstraZeneca oraz charakterystycznym pomarańczowym symbolem, częściowo przesłonięty koronami zielonych drzew.

AstraZeneca skutecznie oparła się ofercie wykupu przez zagraniczny podmiotYing Tang / NurPhoto AFP


Różnica w wycenach pogłębiła się na skutek wycofywania się inwestorów instytucjonalnych z rynku giełdowego.

Brytyjskie fundusze emerytalne, w następstwie zmian w zasadach rachunkowości z początku lat dwutysięcznych, w znacznym stopniu przeniosły swoje środki na obligacje skarbowe; obecnie w akcjach spółek notowanych na brytyjskiej giełdzie utrzymują zaledwie około 3 procent swoich aktywów.

Brak stabilnej bazy długoterminowych akcjonariuszy sprawia, że jest mniej prawdopodobne, iż inwestorzy odrzucą oferty przejęcia, opowiadając się zamiast tego za strategią rozwoju firmy forsowaną przez jej kierownictwo, jak miało to miejsce w przypadku koncernu AstraZeneca. Na innych rynkach, m.in. w USA i Australii, krajowe instytucje finansowe utrzymują silniejszą pozycję; analitycy Goldman Sachs wykazali przy tym ewidentny związek między skalą inwestycji krajowych a wycenami spółek.

Sytuacja ma się zmienić. Od 2028 roku brytyjscy ministrowie zyskają uprawnienia, dzięki którym będą mogli nakazać niektórym funduszom emerytalnym zainwestowanie nawet 10 procent posiadanych środków w brytyjskie spółki oraz aktywa prywatne. Charles Hall z banku Peel Hunt postuluje domyślne inwestowanie oszczędności emerytalnych w brytyjskie akcje, przy jednoczesnym zachowaniu możliwości wyboru innej strategii przez uczestników funduszy.

„Będziemy tego żałować”. Pesymistyczne prognozy banków


Kadra zarządzająca spółek giełdowych nie może w pełni obarczać brytyjskich inwestorów winą za brak wsparcia w obliczu dobrowolnych ofert przejęcia. Fundusze typu private equity często obserwują takie podmioty przez lata, wypatrując firm, które mogłyby rozwijać się szybciej dzięki większym nakładom kapitałowym, silniejszej koncentracji na kluczowych celach oraz ograniczeniu czynników rozpraszających, nieodłącznie związanych z obecnością na giełdzie. – Niektóre z tych spółek same wystawiły się na ryzyko przejęcia – zauważa jeden z doradców w rozmowie z „FT”.

Wielka Brytania przeszła jednak drogę od otwartego rynku kapitałowego, sprzyjającego napływowi i odpływowi inwestycji korporacyjnych, do jednostronnego przepływu. Saul Klein z Phoenix Court zauważa, że kraj ten jest „jednym z najlepszych miejsc na świecie, by kupić zespół, a jednocześnie jednym z najtrudniejszych, by wykreować właściciela”.

Zagraniczni inwestorzy w coraz większym stopniu czerpią zyski z działalności brytyjskich przedsiębiorstw i nic nie wskazuje na to, by tendencja ta miała słabnąć. Nie ma też powodów, by wierzyć, że tak się stanie. Czy to za sprawą otwartości londyńskiego City na oferty przejęć, braku barier handlowych w kraju, niedoboru krajowych inwestycji, czy też braku ambicji ze strony samych korporacji – bankiet brytyjskich spółek giełdowych twa w najlepsze.

– We Francji do tego nie dochodzi, ponieważ nie wystawia ona swoich firm na sprzedaż – mówi Hall. – My na to pozwalamy i będziemy tego żałować – dodaje.

Największe przejęcia


Morgan Grenfell / Deutsche Bank – 950 milionów funtów

Bank inwestycyjny, który pomógł sfinansować brytyjskie wysiłki wojenne podczas I wojny światowej, zadebiutował na londyńskiej giełdzie w 1986 roku. Jednak w wyniku krachu z 1987 roku oraz zaangażowania banku w aferę Guinessa kurs jego akcji spadł. Pozwoliło to ekspansywnemu Deutsche Bankowi na przejęcie instytucji w 1989 roku za kwotę 950 mln funtów. Później zmieniono jej nazwę na Deutsche Asset Management, co doprowadziło do zniknięcia z rynku marki o wielkim znaczeniu dla historii światowych finansów.

Asda / Walmart – 6,7 miliarda funtów

W 1999 roku sieć supermarketów z siedzibą w Leeds była o krok od zwieńczenia swojej imponującej restrukturyzacji poprzez fuzję z grupą Kingfisher – właścicielem sieci B&Q. Plany te pokrzyżował jednak Walmart, który przejął spółkę za 6,7 mld funtów. Strategia amerykańskiego giganta handlowego, zakładająca wykorzystanie sieci Asda jako przyczółka do ekspansji w Europie, nie przyniosła oczekiwanych rezultatów, a podjęta w 2018 roku próba połączenia firmy z siecią J Sainsbury została zablokowana przez organy regulacyjne. W 2021 roku Walmart sprzedał większościowy pakiet udziałów funduszowi TDR Capital oraz miliarderom z branży stacji paliw – Zuberowi i Mohsinowi Issom – dzięki czemu Asda ponownie znalazła się w brytyjskich rękach.

Cadbury / Kraft – 11,5 miliarda funtów

Firma Cadbury, założona przez Johna Cadbury’ego w 1824 roku, słynęła nie tylko ze swojej czekolady i kakao, ale także z wyznawania przez jej właścicieli kodeksu kwakrów oraz osiedla fabrycznego, które zbudowali dla swoich pracowników w południowo-zachodnim Birmingham. W 2010 roku, po wyjątkowo burzliwej batalii o przejęcie, przedsiębiorstwo zostało wykupione za 11,5 mld funtów przez amerykański koncern spożywczy Kraft. Później firma Kraft została upomniana przez organ nadzorujący przejęcia (Takeover Panel) za składanie wprowadzających w błąd oświadczeń, a także spotkała się z krytyką polityków za zamknięcie fabryki, którą – jak wcześniej obiecywała – zamierzała utrzymać.

O2 / Telefónica – 17,7 miliarda dolarów

Operator komórkowy O2, wydzielony w 2001 roku z dawnego państwowego monopolisty – firmy BT – miał początkowo niewielkie szanse na przetrwanie. Dzięki przemyślanym działaniom marketingowym i szybkiemu pozyskiwaniu klientów już w 2005 roku spółka była w stanie wypłacić pierwszą dywidendę. W tym samym roku przedsiębiorstwo zostało przejęte przez grupę Telefónica za kwotę 17,7 mld funtów. W drugiej dekadzie XXI wieku mocno zadłużony hiszpański koncern zaczął szukać nabywców dla O2; ostatecznie w 2021 roku firma powróciła pod częściowo brytyjską kontrolę, łącząc się z należącą do Liberty Global spółką Virgin Media.

Arm Holdings / SoftBank – 24,3 miliarda funtów

Firma Arm, założona w 1990 roku przez grupę brytyjskich informatyków, stała się światowym liderem w segmencie przedsiębiorstw typu „fabless” – takich, które projektują układy scalone, ale same nie zajmują się ich produkcją. W 2016 roku, po głosowaniu za brexitem – gdy słaby kurs funta sprzyjał transakcjom – japoński koncern SoftBank przejął tę wiodącą brytyjską spółkę technologiczną za 24,3 mld funtów. Ówczesna premier Theresa May określiła wówczas tę transakcję mianem „wyrazu zaufania” do Wielkiej Brytanii. Kiedy jednak nadszedł czas ponownego wprowadzenia Arm na giełdę, SoftBank wybrał Nasdaq. Obecnie wycena spółki jest tam niemal sześciokrotnie wyższa niż kwota, za jaką została ona pierwotnie kupiona.

Shire / Takeda – 46 miliardów funtów

Firma Shire, założona w 1986 roku przez małżeństwo Harry’ego i Caroline Stratfordów w pomieszczeniach nad sklepem w Basingstoke, początkowo zajmowała się produkcją suplementów wapnia stosowanych w leczeniu osteoporozy. Z czasem jednak przedsiębiorstwo zaczęło tracić swój brytyjski charakter, poszukując rynków zbytu i produktów za granicą; proces ten zapoczątkowało przejęcie w 1997 roku amerykańskiej spółki Richwood Pharmaceuticals, producenta leku Adderall, stosowanego w terapii ADHD. Po serii kolejnych przejęć, w 2019 roku sama firma Shire została wykupiona przez japoński koncern Takeda za kwotę 46 mld funtów.

easyJet / Apollo – 5,7 miliarda funtów

Brytyjsko-cypryjski przedsiębiorca i potomek rodu armatorów, Stelios Haji-Ioannou, przekształcił easyJet – firmę, którą w 1995 roku uruchomił z zaledwie dwoma wynajętymi samolotami – w jednego z największych tanich przewoźników lotniczych w Europie, choć w trakcie tego procesu popadał w konflikty z kierownictwem spółki. Fundusz Apollo wygrał rywalizację o przejęcie przewoźnika z innym podmiotem zarządzającym aktywami, firmą Castlelake, składając korzystniejszą ofertę i zobowiązując się do dalszego uiszczania opłat licencyjnych za korzystanie z marki „easy”. W wyniku tej transakcji udział Steliosa Haji-Ioannou oraz jego rodziny w spółce może wzrosnąć do 49 procent.

Segro / Prologis – 14 miliardów funtów

Podczas gdy wiele grup działających na rynku nieruchomości komercyjnych koncentruje się na sklepach i biurach, specjalizacją firmy Segro były gotowe do użytku obiekty magazynowe, które cieszyły się zainteresowaniem dużych korporacji. Przez wiele lat przedsiębiorstwo funkcjonowało pod nazwą Slough Estates – co wynikało z umiejscowienia jego siedziby na zachód od lotniska Heathrow. Lokalizacja ta zapewniała również bliskość kabli światłowodowych łączących Amerykę Północną z Londynem, co przyczyniło się do powstania w tym miejscu drugiego co do wielkości na świecie skupiska centrów danych. W sierpniu amerykański inwestor z sektora logistyki i nieruchomości, firma Prologis, uzgodnił warunki przejęcia Segro za kwotę 14 mld funtów.

Schroders / Nuveen – 9,9 biliona funtów

Choć firma ma niemieckie korzenie – została założona w 1804 roku przez Johanna Heinricha Schrödera, bankiera z Hamburga – Schroders stało się znaną brytyjską marką w światowych finansach, m.in. dzięki organizowaniu emisji obligacji dla konfederatów podczas wojny secesyjnej w USA. Stali się też pierwszym zagranicznym podmiotem udzielającym kredytów Japonii. Firma miała jednak trudności z konkurowaniem z amerykańskimi gigantami, którzy po „Big Bangu” wkroczyli do londyńskiego City. Po sprzedaży swojego banku inwestycyjnego grupie Citigroup w 2000 roku w lutym bieżącego roku Schroders zawarło umowę z mającą siedzibę w Chicago firmą zarządzającą aktywami Nuveen. Oznacza to, że z indeksu FTSE 100 znika ostatni brytyjski podmiot z tego sektora.

Autor: John Gapper

Data publikacji: 9 listopada 2026 r.

© The Financial Times Limited 2026. Wszelkie prawa zastrzeżone. Zakaz rozpowszechniania, kopiowania i modyfikowania. Interia ponosi pełną odpowiedzialność za tłumaczenie. The Financial Times Limited nie odpowiada za jego jakość i dokładność.

Oryginalny tytuł i lead:

The great British corporate sell-off

Companies worth half a trillion pounds have been snapped up by foreign buyers over the past decade

Czytaj Dalej

Trump zapytany o słowa Tuska. Zaskakująca zmiana tonu w trakcie odpowiedzi

Alert RCB w związku z atakami Rosji na Ukrainę. Poderwano polskie myśliwce

Wojna na Ukrainie. Wstrząsająca relacja unijnej ambasador, przeżyła nalot

Niemcy. Syryjka miała zostać deportowana do Polski. Dostała azyl kościelny

Koalicja chętnych. Przywódcy Niemiec, Francji, Wielkiej Brytanii i Ukrainy wezwali Rosję do rozejmu

Wojna na Ukrainie. Elon Musk zaprzecza, że wyłączył system Starlink

Zabójstwo niemieckich emerytów. Sąd utrzymał karę dożywotniego więzienia

Media: Donald Trump wezwał Europę do zakończenia wsparcia dla Kijowa

Robert Fico o szczycie Trump-Xi-Putin. Nie szczędził pochwał, krytykował UE

Facebook X (Twitter) Instagram Pinterest
  • Home
  • Buy Now
© 2026 Banai. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Type above and press Enter to search. Press Esc to cancel.