Rząd wprowadza istotne zmiany w zasadach wypłaty świadczenia 800 plus. Od 1 lutego 2026 r. wsparcie nie będzie już wypłacane automatycznie wszystkim uprawnionym. Nowe regulacje w największym stopniu obejmą obywateli Ukrainy posiadających status UKR. W ich przypadku wypłaty świadczenia zostaną wstrzymane z końcem stycznia 2026 r., a dalsze otrzymywanie pieniędzy będzie możliwe wyłącznie po spełnieniu dodatkowych warunków i złożeniu nowego wniosku.
Kto odczuje zmiany
Zmiany dotkną około 150 tys. osób. Od lutego każdy uprawniony będzie musiał ponownie ubiegać się o świadczenie 800 plus. Samo złożenie wniosku nie wystarczy – konieczne będzie także wykazanie spełnienia określonych kryteriów, w tym przede wszystkim aktywności zawodowej. Zakład Ubezpieczeń Społecznych otrzyma prawo do wstrzymania wypłat również w trakcie okresu rozliczeniowego, jeśli warunki nie będą spełniane.
Nowy wniosek o 800 plus będzie wymagał podania numerów PESEL wnioskodawcy i dziecka, informacji o przekroczeniu granicy oraz potwierdzenia legalnego pobytu w Polsce. Niezbędne będzie również złożenie oświadczenia o aktywności zawodowej oraz potwierdzenie, że dziecko realizuje obowiązek szkolny lub przedszkolny w polskiej placówce. Formularz będzie zawierał także pytania dotyczące ewentualnej niepełnosprawności dziecka.
Prawo do świadczenia zostanie uzależnione od aktywności zawodowej osoby składającej wniosek w miesiącu poprzedzającym jego złożenie. ZUS będzie weryfikował ten warunek na podstawie posiadanych danych, bez konieczności dostarczania dodatkowych dokumentów w większości przypadków. Za aktywność zawodową uznawane będą m.in. praca na umowę o pracę lub zlecenie, prowadzenie działalności gospodarczej, pobieranie zasiłku dla bezrobotnych, stypendium sportowego lub doktoranckiego, a także udział w szkoleniach objętych stypendium.
Wprowadzono również konkretne progi dochodowe. Osoby zatrudnione na umowę o pracę, zlecenie lub prowadzące działalność gospodarczą będą musiały wykazać podstawę wymiaru składek na poziomie co najmniej 50 proc. minimalnego wynagrodzenia. Dla przedsiębiorców rozpoczynających działalność, którzy przez pierwsze sześć miesięcy nie podlegają obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym, próg ten wyniesie 30 proc. minimalnej pensji.
Wyjątki w przepisach
Nie wszyscy będą jednak objęci obowiązkiem wykazywania aktywności zawodowej. Z wymogu tego zwolniono m.in. rodziców dzieci z niepełnosprawnościami oraz osoby ubiegające się o świadczenie na dziecko posiadające polskie obywatelstwo.
Nowe przepisy jednoznacznie wiążą prawo do 800 plus z faktem zamieszkiwania w Polsce zarówno dziecka, jak i rodzica oraz z realizacją obowiązku szkolnego lub przedszkolnego w polskiej placówce. W przypadku odroczenia obowiązku szkolnego konieczne będzie przedstawienie odpowiedniego zaświadczenia.
ZUS zapowiedział regularną, comiesięczną kontrolę spełniania warunków. Od 1 czerwca 2026 r. podobne zasady dotyczące aktywności zawodowej zostaną rozszerzone także na innych cudzoziemców spoza UE i EFTA, którzy legalnie przebywają w Polsce i mają dostęp do rynku pracy. Zmiany nie obejmą obywateli Polski, państw UE, EFTA ani Wielkiej Brytanii objętych umową wystąpienia.