Rajd Ptasiarski w maju 2026 stał się przełomowy w historii polskiej edycji tego światowego ornitologicznego eventu. 9 maja, jak corocznie na całym świecie pod hasłem Global Big Day (u nas jako Rajd Ptasiarski) odbyło się całodobowe obserwowanie ptaków.
Celem tej imprezy jest przede wszystkim popularyzacja idei obserwowania ptaków w Polsce oraz przeżycie wyjątkowej przygody z ptakami i przyjaciółmi z zespołu.
Sposób na taki rajd jest prosty – obserwujemy ptaki od północy do północy na terenie jednego województwa w grupie od trojga do pięciorga ptasiarzy i ptasiarek. Szczegółowe zasady rajdowe zawarte są w regulaminie, którego każda grupa powinna przestrzegać.
Pogoda sprzyjała ptasiarskim rajdowcom
Odmianą rajdu jest Setka Ptasiarska, polegająca na tym, że obserwacji nie prowadzi się w grupie, tylko pojedyncza osoba notuje wszystkie widziane i słyszane ptaki z wybranego, stałego miejsca o promieniu 100 m.
Tegoroczny rajd 9 maja był szczególnie łaskawy z pogodą. Zwykle rajdy organizowane nieco później, w połowie maja, trafiały na załamanie pogody z deszczem i ochłodzeniem. W woj. śląskim, gdzie startowałem w tym roku nie było zbyt ciepło, ale nie padało i nie było nieprzyjemnego wiatru. Choć niebo było zachmurzone przez cały dzień w całej Polsce, to obserwacje przebiegały bez problemów i żadna grupa nie narzekała na trudne warunki pogodowe.
Przełomowość tegorocznej, już 17., edycji tej imprezy związana jest z drobną korektą nazwy polskiego rajdu. Teraz to jest Rajd Ptasiarski, bo ta nazwa lepiej pasuje do osób uczestniczących w obserwacjach ptaków w tej formule.
Dolny Śląsk po raz drugi z ptasiarskim rekordem Polski
Decyzja o zmianie zapadła u głównego organizatora, czyli w Ogólnopolskim Towarzystwie Ochrony Ptaków, który jest nim nieprzerwanie od 2016. Startowało rekordowo dużo, bo aż 70 zespołów, w tym aż 33 zgłoszenia w kategorii „Setka Ptasiarska”. No i co najważniejsze, padł nowy rekord widzianych ptaków, bo to aż 171 gatunków.
Rekordowy wynik uzyskano, podobnie jak w zeszłym roku, w woj. dolnośląskim, ale tym razem inna doświadczona grupa przebiła nieosiągalny dotąd poziom 170 gatunków. Choć to wynik wyjątkowy w całej historii, bo poprawiony od zeszłorocznego aż o cztery gatunki, to możliwości kolejnych rekordów w następnych latach nadal są duże.
Zwycięska drużyna składała się z czterech osób. Kapitanem był Tomasz Maszkało, a pozostali to Paweł Grochowski, Marcin Dec i Marcelina Poddaniec. Startowali pod oryginalną nazwą zespołu „Mongolska Armia Pogan”.
Nazwy drużyn to osobna ciekawostka, bo tutaj dowolność nazywania od dawna daje upust ptasiarskiej fantazji. Mnie szczególnie urzekły takie nazwy: „Kszyk wołającego na puszczyk”, „Rozpełzłe pełzacze”, „Siemieniakowszczyźnianie” czy „Wysoce zjadliwa ptasia grupa” albo opisująca trudy decyzyjne „To jaką nazwę wpisujemy ostatecznie”.
W Ptasiarskim Rajdzie wynik nie jest najważniejszy
Moja trzyosobowa grupa nie zanotowała szczególnego rezultatu w tabeli wyników, choć 110 gatunków widzianych w dobę uznaję za rezultat przyzwoity. Zabrakło wielu gatunków leśnych, sikor i dzięciołów. Za to mieliśmy wspaniałe obserwacje krążącego nad głowami jastrzębia, dwóch bielików i błotniaków łąkowych.
W trzcinach zaś pokazały się młode wąsatki, które można było sfotografować. Słyszeliśmy też zaganiacza, który dopiero co przyleciał z afrykańskich zimowisk. Także rybitwa białoczelna i kuropatwa to gatunki, których nie było w liście gatunków przewidywanych do zobaczenia. Choć widziane krótko i z daleka, to były gatunkami szczególnymi na naszej liście rajdowej.
Ale tak właśnie jest podczas rajdu, ale też właściwie podczas każdego wyjścia na obserwacje ptaków. Element zaskoczenia i niepewności towarzyszy zawsze ptasiarzom w czasie wycieczki na ptaki niezależnie od pory roku i miejsca obserwacji.
To jest właśnie urok obserwowania ptaków zawsze i wszędzie, a w ramach corocznego rajdu te emocje się tylko potęgują. Rajdowa presja czasu i aspekt rywalizacji stwarza w ten wyjątkowy dzień okazję do szczególnego podejścia do ptasiarskiej pasji i przebywania w terenie w kontakcie z przyrodą.