-
Wyspa Wniebowstąpienia to wulkaniczny ląd o powierzchni 88 km², na którym w XIX w. człowiek stworzył sztuczny las mglisty na szczycie Green Mountain.
-
Wyspa stanowi jedno z najważniejszych miejsc lęgowych żółwi zielonych na Atlantyku, a dawniej zamieszkiwał ją endemiczny, nielotny chruścielak atlantycki.
-
W 2019 r. wokół wyspy utworzono morski obszar chroniony o powierzchni 445 tys. km², który ogranicza działalność przemysłową na oceanie.
-
Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu, otwiera się w nowym oknie
Na środku Oceanu Atlantyckiego, z dala od wielkich miast i kontynentów, znajduje się niezwykłe miejsce – Wyspa Wniebowstąpienia (ang. Ascension Island). Choć zajmuje zaledwie 88 km², to jedno z tych miejsc, o którym mało kto wie i do którego niewielu jest w stanie dotrzeć.
To wyspa pochodzenia wulkanicznegomotoczona oceanem, a jej krajobraz przypomina miejscami powierzchnię innej planety. Można tam zobaczyć zastygłą lawę, surowe skały, wulkaniczne wzgórza i zielone tereny porośnięte roślinnością. To wyspa, która stała się niejako wynikiem eksperymentu. Kto wie, jakby dziś wyglądała, gdyby nie ludzka ręka.
Oceaniczna wyspa podbita
Wyspa została odkryta przez Portugalczyków w 1501 r., a ponad 300 lat później zajęli ją Brytyjczycy. Obecnie jest częścią brytyjskiego terytorium zamorskiego obejmującego również Wyspę Świętej Heleny i Tristan da Cunha.
Na wyspie mieszka zaledwie ok. 800 osób. Główną osadą i portem jest Georgetown. Najwyższym punktem jest Green Mountain, wznosząca się na wysokość 859 m n.p.m. W przeciwieństwie do suchego, wulkanicznego krajobrazu pozostałej części wyspy, jej szczyt porasta gęsta, zielona roślinność. W latach 70. XIX w. zbocze, które niegdyś było porośnięte jesionem, pokryło się eukaliptusami, araukariami, bambusami i bananowcami.
Naukowcy postanowili zazielenić górę, sadząc na niej rośliny sprowadzone z różnych części świata. Łącznie wprowadzono ponad 220 obcych gatunków roślin. W ten sposób powstał jeden z najbardziej niezwykłych sztucznych lasów mglistych na świecie. Eksperyment miał między innymi zwiększyć ilość opadów i poprawić dostęp do słodkiej wody.
Wiele sprowadzonych roślin zaczęło wypierać rodzime gatunki. Pojawiły się z nimi nowe owady, które przykleiły się do korzeni, ptaki, oraz szczury i koty, które marynarze wprowadzili, by zwalczać szkodniki, a które same zaczęły pełnić podobną funkcję. Każde wprowadzenie gatunku z zewnątrz rozwiązało jeden problem i tworzyło kolejny.
Wyspa żółwi i wymarłego ptaka
Wyspa Wniebowstąpienia jest jednym z najważniejszych miejsc lęgowych żółwi zielonych na Atlantyku. Samice tych zwierząt przypływają tu, aby złożyć jaja i zakopać je w piachu. Żółwie pokonują przy tym ogromne odległości, między innymi z rejonów wybrzeży Brazylii.
Plaże wyspy są dla nich tak ważne, że stanowią jeden z największych obszarów lęgowych tego gatunku na całym Atlantyku.
Jeszcze jedna ważna historia przyrodnicza wiąże się z tą wyspą. Żył na niej kiedyś nielotny ptak – chruścielak atlantycki. Był gatunkiem endemicznym, występował więc wyłącznie tylko na tym niewielkim skrawku lądu. Wraz z pojawieniem się człowieka i sprowadzonych przez niego zwierząt warunki życia ptaka uległy zmianie, pojawiło się dużo więcej zagrożeń. Ptak, który nie latał, nie mógł się uratować. Ostatniego osobnika odnotowano w 1815 r. Gatunek uznaje się za wymarły.
Od 2019 r. wokół Wyspy Wniebowstąpienia znajduje się morski obszar chroniony o powierzchni około 445 tys. km². Chroni on między innymi żółwie morskie, ptaki oceaniczne oraz liczne gatunki zwierząt żyjących w wodach Atlantyku. Na tym obszarze zakazano wielkoskalowych połowów komercyjnych i wydobywania surowców z dna morskiego.
