-
Odkryte w Czadzie szczątki pawianów oliwkowych wykazują ślady pazurów orłów, co dowodzi, że ptaki te polowały na zwierzęta ważące nawet 26-30 kg.
-
Masa ciała niektórych gatunków australopiteków, w tym Australopithecus afarensis, była zbliżona do masy upolowanych przez orły pawianów, co sugeruje zagrożenie ze strony drapieżnych ptaków dla naszych przodków.
-
Naukowcy wskazują, że choć ataki na większą zwierzynę mogły się zdarzać, były to raczej rzadkie przypadki wywołane brakiem standardowego pokarmu lub trudną sytuacją zdrowotną ofiary.
-
Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu, otwiera się w nowym oknie
Współczesny człowiek jest zbyt dużym łupem nawet dla największych i najsilniejszych orłów. Owszem, niektóre z nich są oskarżane o ataki i próby porywania dzieci. Swego czasu głośne było śledztwo w sprawie zabicia czteroletniej dziewczynki w Kenii. Simon Thomsett uważał, że zabicie tego dziecka w Afryce było dziełem wojownika wspaniałego, który zawlókł je na drzewo, ale to doniesienie nie jest wolne od wątpliwości. Mógł to być jednak lampart. Śledztwo na miejscu nie zostało przeprowadzone, a resztek nie zbadano. Z kolei inny z silnych ptaków, jakim jest wojownik zbrojny, miał zaatakować dzieci w Gaashaamo w Etiopii, o czym wiemy z relacji jedynie samych tych dzieci.
O ataki na dzieci posądzano także orły przednie, ale również bez namacalnych dowodów. To chociażby słynny film z porwaniem dziecka w Montrealu w 2012 r., spreparowany przez Normanda Archambaulta, Loica Mireaulta i Felixa Marquis-Poula. Z kolei gazety w Milwaukee w 1910 r. donosiły o porwaniu w Wisconsin niemowlęcia z kołyski, które następnie orzeł przedni miał pożreć na szczycie dębu. Naukowcy z Uniwersytetu Minnesota podważyli jednak te doniesienia.
Słowem, ataki orłów na dzieci i niemowlęta należą do kategorii mitów, ale nie można ich wykluczyć. Najsilniejsze orły mogą porwać zdobycz ważącą kilkanaście kilogramów.
Wojowniki polują na małpy, dujkery czy impale
Do takich ptaków zaliczane są wojowniki, w tym wspomniane wojownik zbrojny i wojownik wspaniały z Afryki. Pierwszy jest największym i najsilniejszym z orłów afrykańskich. Ma dość siły, aby złapać impalę. Zdarza się też, że chwyta małe strusie. Drugi poluje na małpy, dujkery i młode antylopy, w tym te świeżo po narodzinach. Wojowniki są ptakami, które całkowicie nastawiły się na polowanie na ssaki tego typu.
Z kolei efektowny orzeł czarny, który żyje na rozległych obszarach Afryki i na Bliskim Wschodzie, jest wyspecjalizowanym łowcą góralków. Jak się jednak okazuje, nie tylko. W Czadzie odnaleziono szczątki co najmniej dziewięciu pawianów, które padły ofiarami potężnych szponów drapieżnego ptaka. Ataki na te małpy przypisano właśnie orłom czarnym.
Pawiany miały wyraźne ślady szponów orła
To spore małpy, bo samce osiągają nawet 30 kg wagi. A ślady śmiertelnych ciosów orła nosiły nie noworodki pawianów, ale dorosłe osobniki. Naukowcy odkryli głębokie ślady pazurów na kościach pawianów. Ślady te sugerują, że orły polowały na małpy i je zabijały, a następnie przynosiły kawałki ich ciał do gniazd, by nakarmić pisklęta. Wspomina o tym „American Journal of Biological Anthropology, otwiera się w nowym oknie„.
To kopalne szczątki pawianów, które żyły na tym terenie mniej więcej w tym samym czasie, gdy tereny Sahelu zamieszkiwali praludzie. A po obliczeniu masy ciała zabitych przez orły pawianów wiemy, że największy z nich ważył ponad 26 kilogramów. To tyle, ile osiągali przodkowie człowieka tacy jak australopitek.
Na terenach Afryki żyło kilka gatunków australopiteków różnej wielkości. Największe, jak Australopithecus garhi, osiągały 40-50 kg. To zapewne za dużo nawet dla najsilniejszego orła, ale już Australopithecus afarensis ważył ok. 30 kg.
Dziecko z Taung mogło zostać zabite przez dużego ptaka
Na razie jedyną poszlaką ataku ptaka szponiastego na przodka człowieka jest tzw. dziecko z Taung, czyli australopitek znaleziony w 1924 r. w Afryce Południowej. W 2006 r. Lee Berger zasugerował, że dziecko z Taung prawdopodobnie zostało zabite przez wielkiego orła lub innego dużego ptaka drapieżnego, powołując się na podobieństwo uszkodzeń czaszki i oczodołów dziecka do uszkodzeń obserwowanych u współczesnych naczelnych, o których wiadomo, że padły ofiarą orłów. Znalezisko z Czadu wskazuje na to, że orły czarne, a prawdopodobnie także wojowniki były zdolne do porywania mniejszych przedstawicieli praludzi takich jak australopiteki, znacznie mniejszych od człowieka współczesnego.

Zdaniem ornitologów, musiały to jednak być rzadkie przypadki, podobnie jak rzadkimi przypadkami są ataki orłów na pawiany. Te ptaki specjalizują się jednak w polowaniach na inne cele, a pawiana czy ewentualnie mniejszego australopiteka mogły wybrać w sytuacji, gdy brakowało standardowego pokarmu. Z kolei Jesus Bautista-Rodríguez, badacz afrykańskich orłów z projektu Desert Golden Eagles Project, namawia do tego, by zachować daleko idącą ostrożność w formułowaniu wniosków, zanim nie zgromadzimy więcej danych. Nie wiadomo bowiem, jak orły natrafiły na pawiany i w jakich okolicznościach je zabiły. Może małpy były chore, ranne, może uwięzione czy w inny sposób niezdatne do obrony. Atak orła na zdrowego pawiana czy australopiteka byłby dla ptaka wielce ryzykowny.