Nie ma co ukrywać – przejście na emeryturę to jedna z największych zmian w życiu. Oznacza całkowitą zmianę dotychczasowego rytmu dnia, nagłe zniknięcie stałych obowiązków zawodowych oraz zmianę roli społecznej i domowego budżetu. Może dlatego Polacy unikają myślenia o tym momencie w życiu.
Niewiele osób również wie, co będzie robiło na emeryturze. Ponad połowa Polaków planuje poświęcić wolny czas dzieciom, wnukom oraz partnerowi, niektórzy chcą dorabiać. Sporo osób chce po prostu odpocząć oraz „nadrobić zaległości”. I tyle.
Pan na emeryturę to w Polsce rzadkość. Konkretna data to za mało
Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości od 2009 roku prowadzi wieloletni projekt badawczy – Bilans Kapitału Ludzkiego. Zbiera dane o tym, jakich zawodów i umiejętności szukają firmy oraz czego chcą uczyć się pracownicy. Niejako przy okazji analizuje także moment zakończenia kariery zawodowej.
Okazuje się, że od 20 do 30 proc. Polaków nie ma planu na przejście na emeryturę. Co ciekawe, brak konkretnych planów dotyczy również osób, które zbliżają się do ustawowego wieku emerytalnego. W grupie mężczyzn w wieku 60–64 lata 17 proc. nie wie, kiedy zakończy aktywność zawodową, a wśród kobiet w wieku 50–59 lat odsetek ten wynosi 21 proc.
Wygląda na to, że cała strategia Polaków opiera się na pracowaniu do dnia, w którym do pracy nie trzeba już przyjść. To za mało.
Praca na emeryturze? Mgliste plany pracodawców
Data przejścia na emeryturę ma znaczenie – także finansowe. Lipiec od lat należy do najpopularniejszych miesięcy przechodzenia na emeryturę, ponieważ dzięki waloryzacji składek wiele osób może uzyskać wyższe świadczenie niż w przypadku złożenia wniosku w czerwcu – już ta okoliczność powinna skłonić przyszłych emerytów do przemyśleń.
Problemem jest też postawa pracodawców, którzy nie myślą strategicznie o pracownikach przed emeryturą, a jest to etap w życiu, który można połączyć z dalszą aktywnością zawodową. Niestety, pracownicy często nie wiedzą czego mogą na tym etapie życia oczekiwać. To błąd.
– Zarządzanie wiekiem nie powinno zaczynać się w dniu osiągnięcia wieku emerytalnego. Rozmowy o dalszej ścieżce zawodowej warto prowadzić wcześniej, aby pracownik miał czas świadomie zaplanować kolejne etapy aktywności zawodowej – tłumaczy Anna Tarnawa, kierownik z Centrum Analiz i Strategii PARP.
Te wszystkie okoliczności składają się na niewesoły obrazek: moment przejścia na emeryturę wciąż traktowany jest przez wielu Polaków jako wydarzenie, a nie jako proces wymagający wcześniejszego przygotowania.