-
Samotnie położony dom na wyspie Elliðaey zamiast paliwa wykorzystuje teraz panele słoneczne i magazyn energii do produkcji oraz przechowywania prądu.
-
Instalacja fotowoltaiczna i akumulator mają zmniejszyć konieczność dostaw paliwa, ograniczyć koszty utrzymania budynku i zredukować wpływ jego użytkowania na środowisko.
-
Budynek, będący schroniskiem myśliwskim, nie jest podłączony do publicznej sieci energetycznej i funkcjonuje autonomicznie, zasilając podstawowe urządzenia dzięki energii słonecznej.
-
Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu, otwiera się w nowym oknie
„Najsamotniejszy dom na świecie” stał się w stu procentach zasilany energią solarną i to w miejscu, w którym dostarczanie jakichkolwiek towarów stanowi prawdziwe wyzwanie. Biały budynek na islandzkiej wyspie Elliðaey nie ma sąsiadów, drogowego połączenia z lądem ani dostępu do publicznej sieci energetycznej. Przez dziesięciolecia jego użytkownicy musieli polegać na generatorach i paliwie przywożonym łodzią. Każda dostawa wymagała odpowiednich warunków pogodowych, a następnie transportowania ładunków na stromy brzeg. Nowa instalacja solarna ma ograniczyć te problemy, zmniejszyć koszty utrzymania obiektu i ograniczyć wpływ jego użytkowania na środowisko.
Gdzie znajduje się najbardziej samotny dom na świecie?
Słynny budynek stoi na Elliðaey, jednej z wysp archipelagu Vestmannaeyjar, znanego również jako Wyspy Westmana, u południowych wybrzeży Islandii. Z daleka wygląda jak zielony fragment lądu wyrastający wprost z oceanu.
Na Elliðaey nie ma dróg, mostu ani przewodów łączących ją z siecią energetyczną. Dotarcie na wyspę wymaga podróży łodzią, a wyprawa zależy od pogody i stanu morza. Przywiezione przedmioty trzeba następnie wciągać na górę za pomocą wyciągarki.
To nie rezydencja miliardera. Jaka jest historia białego domu?
Choć zdjęcia budynku obiegły media społecznościowe i wywołały liczne spekulacje, dom nie jest luksusową rezydencją ani tajnym schronem. To schronisko myśliwskie związane z lokalnym stowarzyszeniem Elliðaey. Obiekt powstał w 1953 roku. Służył jako baza dla osób przyjeżdżających na wyspę, między innymi w związku z polowaniami na maskonury i zbieraniem jaj ptaków morskich.
Historia samej wyspy jest jednak znacznie dłuższa. Przed wiekami mieszkały tam rodziny utrzymujące się z rybołówstwa, hodowli zwierząt i korzystania z zasobów morza oraz kolonii ptaków. Z czasem mieszkańcy opuścili wyspę; stałe osadnictwo zanikło w pierwszych dekadach XX wieku. Wyspa jest ważnym miejscem lęgowym maskonurów: cały archipelag Vestmannaeyjar jest domem dla jednych z największych kolonii tych ptaków na świecie, a dziesiątki tysięcy par co roku wychowują pisklęta na Elliðaey. To właśnie na te ptaki polują członkowie stowarzyszenia, które jest właścicielem domu.
Popularność domu napędzają również internetowe legendy. Przypisywano go między innymi islandzkiej piosenkarce Björk, a w innych wersjach opowieści miał być prywatnym azylem zamożnego samotnika. Rzeczywista historia jest mniej tajemnicza, ale nie mniej ciekawa: budynek powstał z praktycznych powodów, a jego odosobnienie wynika z położenia i warunków naturalnych.
Jak dom miał prąd przed montażem paneli słonecznych?
Przez długie lata użytkownicy schroniska byli uzależnieni od paliw i gazu.
Aby utrzymać dom w ruchu przez ostatnie 60–70 lat, musieliśmy polegać na benzynie i propanie. Transport tych rzeczy tutaj jest niezwykle trudny i nie służy też środowisku
Najpierw trzeba było dostarczyć ładunek łodzią, a następnie przenieść go przez skalisty brzeg i wciągnąć na wyżej położony teren. Takie rozwiązanie oznaczało nie tylko dodatkowe koszty. Generator wymagał regularnego uzupełniania paliwa, a jego praca wiązała się z hałasem i emisjami. Kłopotem była także logistyka: przy wysokich falach, silnym wietrze lub niesprzyjającej pogodzie wyprawa mogła okazać się niemożliwa.

Panele słoneczne i akumulator. Jak działa nowy system?
Nowe rozwiązanie opiera się na panelach fotowoltaicznych oraz magazynie energii. Dwa panele zamontowano na dachu budynku obok schroniska, a energię gromadzi akumulator o pojemności 5 kWh. Akumulator przechowuje energię na czas, gdy panele jej nie wytwarzają.
Instalacja zasila podstawowe urządzenia potrzebne podczas pobytu na Elliðaey: kuchenkę, czajnik elektryczny, oświetlenie i sprzęt komunikacyjny. W planach jest również wykorzystanie energii do zasilania lodówko-zamrażarki, co pozwoli dłużej przechowywać żywność. To może ograniczyć liczbę wypraw zaopatrzeniowych i zużycie paliwa.
Dostarczenie nowych urządzeń było przedsięwzięciem samym w sobie. Sprzęt musiał pokonać tę samą trasę co wcześniejsze zapasy: najpierw drogą morską, a potem na szczyt klifu przy użyciu wyciągarki. Montaż nie oznacza podłączenia domu do sieci ani powstania dużej elektrowni. To autonomiczny, niewielki układ zaprojektowany do obsługi konkretnego budynku, w którym każda dostawa i każda naprawa są logistycznym wyzwaniem.
Ekologiczna zmiana w miejscu, gdzie pogoda nie wybacza
Elliðaey jest narażona na ekstremalne warunki. Wiatr może osiągać prędkość około 100 km na godz., a fale na otaczającym wyspę oceanie przekraczać dziewięć metrów. Panele i akumulator muszą wytrzymać silne podmuchy, wilgoć i sól morską. Takie miejsce stanowi szczególnie trudny test dla technologii. Na wyspie nie ma wygodnego zapasowego rozwiązania, gdy coś przestaje działać.
Największą zaletą dla nas jest to, że testujemy system w najbardziej ekstremalnych warunkach, jakie istnieją. Nie ma tu żadnych rozwiązań awaryjnych – albo działa, albo nie
Energia słoneczna nie zmienia odległej wyspy w miejsce łatwo dostępne i nie usuwa wszystkich problemów związanych z pogodą. Pozwala jednak ograniczyć zależność od paliwa dowożonego z zewnątrz. Mniej transportów oznacza potencjalnie mniejsze zużycie benzyny, niższe koszty i mniej emisji związanych z zaopatrzeniem. Wyspa jest również ważnym siedliskiem ptaków morskich, w tym maskonurów.
Czy najsamotniejszy dom świata naprawdę jest już całkowicie solarny?
Informacje o nowej instalacji wskazują, że dom otrzymał system paneli słonecznych i akumulator, który ma zastąpić dotychczasową zależność od generatora oraz dostaw paliwa w codziennym korzystaniu z energii. Określenie „w stu procentach zasilany energią solarną” opisuje zmianę źródła prądu, ale nie oznacza, że wyspa stała się samowystarczalna pod każdym względem. Nadal trzeba przywozić żywność, sprzęt i materiały, a działanie instalacji zależy od jej sprawności, warunków pogodowych i ilości zgromadzonej energii.
Nowy system jest więc przede wszystkim praktyczną odpowiedzią na problem, który przez dekady utrudniał korzystanie ze schroniska. Zamiast regularnie transportować paliwo, użytkownicy mogą pozyskiwać energię na miejscu i przechowywać jej zapas w akumulatorze. Najbardziej samotny dom świata nie przestanie być odległym punktem pośród Atlantyku, ale jego codzienne funkcjonowanie może być teraz prostsze, tańsze i mniej obciążające dla środowiska.