Zima w Polsce nie odpuszcza i pokazuje swoje wdzięki. Przez lata epizodycznych spadków temperatury i śladowej ilości śniegu zapomnieliśmy, że ta pora roku niesie ze sobą nie tylko wszechobecne hałdy białego puchu. Przyroda potrafi tworzyć ciekawe lodowe formy. Jedne z takich cudów natury zauważyli leśnicy z Karkonoskiego Parku Narodowego.
To, co pokazali, to lód śryżowy, który powstaje w zimnej, szybko płynącej wodzie. Jego kryształki przybierają najróżniejsze formy.
Lód wygląda jak wiórki kokosowe
Na Facebooku Karkonoskiego Parku Narodowego można podziwiać ciekawe zdjęcia ciemnoszarych, lekko przezroczystych, abstrakcyjnych, zlodowaciałych form. Można pomyśleć, że to sztuka współczesna, ale jest to po prostu lód. Jak tłumaczą leśnicy, jest to tzw. lód śryżowy (ang. frazil ice), tworzący lód przydenny (anchor ice), który powstaje w bardzo zimnej wodzie, która szybko płynie.
W górskich potokach woda może ulec przechłodzeniu, mieć temperaturę poniżej 0 °C, a mimo to pozostawać cieczą. Gdy pojawi się drobna przeszkoda: kamień, liść czy ziarenko piasku, rozpoczyna się krystalizacja. Powstają wtedy mikrokryształki lodu, które nurt przenosi, obraca i skleja w skupiska cienkich igieł
Efekt? Wiórki i igły z lodu czy nierówna połać przypominająca szkło. I jak dodają leśnicy „takie formy są typowe dla potoków i rzek w czasie silnych mrozów i świadczą o bardzo dynamicznych procesach zamarzania wody.”
Ten lód przeobraża się w lodowe kręgi
Lód denny zachodzi, gdy woda ma temperaturę niższą od 0 stopni Celsjusza i ze względu na swoją gęstość opada na dno. To właśnie tam powoli zamarza i tworzy gąbczastą masę. Z powodu powstawania na dnie rzeki, barwa lodu zdaje się być ciemna. Potem gdy osiągnie większą objętość wypływa na powierzchnię wody i łączy się ze śryżem.
Ostatnio opisywaliśmy to zjawisko w kontekście Odry, na której pojawiły się lodowe kręgi. Ruch wody powoduje, że na powierzchni wody tworzą się takie formy z lodu.
Pamiętać należy, że śryż jednak lodem nie jest, a chodzenie po nim jest skrajnie niebezpieczne i nieodpowiedzialne. Grubsza pokrywa zaczyna tworzyć się dopiero wtedy, gdy kręgi śryżu się „zazębią”