-
Chiny zamierzają zwiększyć łączną moc elektrowni wiatrowych i słonecznych do 3600 GW w 2035 roku.
-
Projekt w Mongolii Wewnętrznej wykazał, że mimo zastosowania magazynów energii, ponad 25 proc. wyprodukowanej energii uległo zmarnowaniu.
-
Na pustyni Kubuqi integracja farm solarnych z rolnictwem pozwala zmniejszyć parowanie gleby i ograniczać proces pustynnienia.
-
Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu, otwiera się w nowym oknie
Do końca 2025 r. łączna moc chińskich elektrowni wiatrowych i słonecznych sięgnęła 1840 GW – podaje „Global Times”, opisując rozbudowę energetyki na suchych terenach kraju. Według przytoczonych przez gazetę planów w latach 2026-2030 ma przybywać średnio około 200 GW rocznie. W 2035 r. łączna moc obu technologii ma wynosić 3600 GW.
To dane o mocy zainstalowanych urządzeń, a nie o ilości wyprodukowanej energii. Rzeczywista produkcja zależy od pogody, a wykorzystanie prądu również od zapotrzebowania i możliwości sieci. Dlatego nowe kompleksy coraz częściej obejmują baterie, wspólne sterowanie elektrowniami oraz połączenia z odbiorcami energii.
Chińskie plany przewidują również zwiększenie udziału źródeł niekopalnych w zużyciu energii do 25 proc. w 2030 r. i ponad 30 proc. w 2035 r. Wskaźnik dotyczy całego zużycia energii, a więc szerszej kategorii niż sama produkcja prądu. Obejmuje nie tylko prąd z wiatru i słońca, ale także elektrownie wodne i jądrowe.
Na pustyniach atutami są silny wiatr i duże nasłonecznienie. Budowa elektrowni wymaga jednak rozwiązania kilku odrębnych problemów: dostarczenia prądu do odległych miast, przechowania części nadwyżek i znalezienia odbiorców w pobliżu.
Magazyny energii pomagają, ale nie odbierają wszystkich nadwyżek
W Ulanqab w Mongolii Wewnętrznej koncern China Three Gorges połączył 2 GW mocy wiatrowych i słonecznych z magazynem bateryjnym o mocy 550 MW. Baterie mogą oddawać energię z pełną mocą przez dwie godziny. Wspólny system sterowania rozdziela zadania między turbiny, panele i magazyny zgodnie z poleceniami operatora sieci.
Latem, gdy rośnie produkcja fotowoltaiki, baterie przejmują część energii, której inaczej nie można byłoby wykorzystać. Zgromadzony prąd oddają podczas popołudniowego szczytu zapotrzebowania. Magazyn wykonuje również krótkie cykle ładowania i rozładowania, reagując na bieżące zmiany produkcji.
Zimą energia trafia do baterii, a następnie jest oddawana przy wzroście zapotrzebowania na ogrzewanie, o ile sieć może ją przyjąć. Przy samodzielnym planowaniu pracy operatorzy uwzględniają prognozy pogody i ceny prądu. Gdy sterowanie przejmuje operator sieci, magazyn wykonuje jego polecenia.
Od stycznia do końca września 2026 r. kompleks wyprodukował około 3,22 TWh energii. W tym samym okresie wskaźnik strat wskutek ograniczania produkcji wyniósł 25,91 proc. – wynika z danych firmy przytoczonych przez gazetę. Magazynowanie nie wystarczyło więc do zagospodarowania wszystkich nadwyżek.
Prąd z pustyni dla Szanghaju i ciepło przechowywane w soli
Inną metodę magazynowania wykorzystuje elektrownia w powiecie Jinta w prowincji Gansu. Ponad 25 tys. luster kieruje światło na umieszczony wysoko odbiornik. Płynąca w instalacji stopiona sól pochłania ciepło, które można przechować w zbiornikach, a później wykorzystać do produkcji pary napędzającej turbinę.
Taka elektrownia może wytwarzać prąd także po zachodzie słońca, korzystając z ciepła zgromadzonego w ciągu dnia. To inne rozwiązanie niż fotowoltaika, w której panele bezpośrednio przetwarzają światło na energię elektryczną. W Jinta narzędzia sztucznej inteligencji mają pomagać m.in. w podejmowaniu decyzji na rynku energii.
Na pustyni Kubuqi w lipcu rozpoczęto budowę kolejnego dużego kompleksu. Ma łączyć elektrownie wiatrowe i słoneczne, magazyny oraz uzupełniające źródła cieplne. Planowana łączna moc wynosi 15,14 GW, a zakończenie inwestycji przewidziano na 2030 r. Prąd ma trafiać do Szanghaju nową linią przesyłową ultrawysokiego napięcia.
Budowę farm słonecznych na Kubuqi łączy się z działaniami ograniczającymi pustynnienie. Pod panelami mieszkańcy hodują kury i uprawiają rośliny. Według przedstawicieli projektu panele zacieniają grunt i osłaniają go przed wiatrem, zmniejszając parowanie. Pod nimi sadzi się odporne na suszę trawy i krzewy, a wodę po myciu instalacji wykorzystuje do nawadniania. Skala nasadzeń zależy jednak od dostępności wody; urząd ochrony środowiska w Ordos deklaruje dobór roślin do miejscowych warunków.
Centra danych zużywają energię blisko elektrowni
Część prądu ma być wykorzystywana na miejscu. Oprócz energetyki rozwija się tam produkcja turbin, łopat wirników, osłon gondoli i wyposażenia pomocniczego. Ulanqab przyciąga także ogromne centra danych – region kusi ich właścicieli zasobami energii odnawialnej, chłodnym klimatem i położeniem blisko dużych rynków. W tamtejszym ośrodku Alibaba Cloud działają m.in. centrum obliczeniowe firmy Xpeng, służące rozwojowi autonomicznych samochodów i instalacja Uniwersytetu Fudan przeznaczona do badań naukowych.
W centrum danych Zhongjin pierwszą część wspólnego projektu energetycznego przyłączono w lipcu 2025 r. Przewidziano 200 MW elektrowni wiatrowych, 100 MW słonecznych i baterie na cztery godziny pracy. Według miejskiego biura odpowiedzialnego za sektor danych po pełnym uruchomieniu własne źródła odnawialne mają pokrywać 38,74 proc. rocznego zużycia prądu ośrodka. To prognoza, nie osiągnięty już wynik.
Wokół inwestycji rozwijają się dostawcy urządzeń elektrycznych, szaf serwerowych oraz usług naprawczych i informatycznych. Według lokalnych władz sektor związany z centrami danych zatrudnia w mieście ponad 1600 osób. Ulanqab Vocational College wspólnie z Huawei szkoli około 500 osób rocznie, m.in. w zarządzaniu zasobami obliczeniowymi i zastosowaniach sztucznej inteligencji.
Osobnym zadaniem jest zagospodarowanie starszych urządzeń. W sierpniu spółka Xinyuan Jiuquan rozpoczęła projekt odnowienia 25 turbin wiatrowych, które pracowały ponad 15 lat. Technicy oceniają części, naprawiają uszkodzenia i przywracają sprawność układów przeniesienia napędu. Pierwszy odnowiony egzemplarz jest gotowy; takie turbiny mają służyć m.in. mniejszym elektrowniom i zakładom przemysłowym.