-
Orzechówka długodzioba jest podgatunkiem wywodzącym się z Syberii, charakteryzującym się wydłużonym dziobem ułatwiającym zdobywanie nasion sosny syberyjskiej.
-
Masowe pojawienie się tych ptaków w Europie jest efektem tzw. migracji inwazyjnej, wywołanej niedoborem pożywienia w ich naturalnym zasięgu występowania.
-
Obserwacje ornitologiczne potwierdzają rekordową skalę tegorocznej migracji, która w Finlandii przewyższa średnią z lat 2007-2025 aż ośmiokrotnie.
-
Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu, otwiera się w nowym oknie
W środkowej Europie, w tym w Polsce i na Słowacji, żyje orzechówka w wyjściowym podgatunku, który jest jednym z najmniej znanych polskich ptaków. Może dlatego, że spotyka się go głównie w górach np. okolice Morskiego Oka w polskich Tatrach słyną z obecności tych przepięknych ptaków.
Orzechówka może wywołać mylne wrażenie. Na pozór nieco przypomina szpaka, z tymi białymi plamkami na całym ciele. Jest jednak od niego znacznie większa, o mocniejszym dziobie i jej pióra nie mienią się metalicznie, jak to ma miejsce u szpaków. To nie znaczy, że nie są piękne i efektowne. Pióra orzechówki także są… orzechowe, a może raczej czekoladowe, a to nie są barwy, które kojarzyłyby nam się z ptakiem krukowatym. Tymczasem orzechówka jest ptakiem krukowatym, bliskim krewnym kruka, wrony czy sroki. To, że kompletnie się od nich różni tylko przypomina nam, że krukowate niekoniecznie są tylko czarne albo czarno-białe. Bywają i efektowniejsze barwy, na co orzechówka jest dowodem.
Orzechówka odpowiada za wzrost lasów limbowych
Mówimy o ptaku, który w europejskiej przyrodzie odgrywa bardzo ważną rolę. Górskie populacje orzechówek związały się ściśle z limbą, czyli sosną porastającą Alpy i Karpaty. Do tego stopnia, że to właśnie tego ptaka uważa się za odpowiedzialnego za przesuwanie regli, czyli pięter górskich lasów. Orzechówka bowiem robi to, co chociażby sójka – część orzeszków zjada, część zakopuje, po czym o nich zapomina. A te kiełkują. W ten sposób orzechówka jest odpowiedzialna za wzrost wielu lasów limbowych w górach.
Natomiast orzechówka długodzioba pochodzi z Rosji. Zamieszkuje tereny Syberii aż po Mandżurię w Chinach i Koreę, a także Sachalin. To podgatunek naszej orzechówki, który charakteryzuje się wydłużonym dziobem i nieco innym ubarwieniem ogona. Ten długi dziób przydaje się syberyjskim orzechówkom do pobierania pokarmu. Żywią się one zwłaszcza orzeszkami sosny syberyjskiej (Pinus sibirica), zwanymi orzeszkami cedrowymi.
Fala tych ptaków dotarła do Słowacji, o czym informuje BierdLife/Slovensko. Jak czytamy, jest to bardzo duża grupa orzechówek z Syberii.
„Inwazja jest wyjątkowo duża. Fińska organizacja BirdLife Suomi odnotowała około ośmiokrotnie większą średnią liczbę orzechówek długodziobych podczas jesiennej migracji w porównaniu z latami 2007-2025. W jednym miejscu zaobserwowano nawet 411 osobników w ciągu jednego dnia! Pod koniec września niemiecka organizacja ornitologiczna DDA również informowała o nadejściu orzechówek długodziobych, a pod koniec października brytyjskie RSPB poinformowało o ich wystąpieniu w Wielkiej Brytanii. Teraz możemy obserwować te ptaki również na Słowacji – na przykład w południowo-wschodniej części kraju, na południu środkowej Słowacji lub w Zahoriu” – czytamy.
Orzechówki pcha z Syberii ku Europie zapewne głód. Ich przysmaków musi brakować w ojczyźnie. „Takie inwazje wynikają głównie z braku pożywienia w ich pierwotnym zasięgu. W latach z niskim zbiorem nasion sosny syberyjskiej ptaki mogą pokonywać tysiące kilometrów. Podobne inwazje, czyli migracje inwazyjne, powtarzają się nieregularnie” – mówią Słowacy i zwracają uwagę na to, że orzechówki długodziobe są znacznie mniej płochliwe niż nasze ptaki. Można je zatem obserwować z niewielkiej odległości, czasem nawet w ogrodach, parkach, na wsiach. Zjadają głównie na orzechy laskowe i włoskie. Dla tych z nas, którzy lubią obserwować przyrodę i jej rozwój, to wyjątkowa okazja do obserwacji ptaków, które przyleciały do nas aż z syberyjskiej tajgi.