-
Chińska instalacja w Jintan wykorzystuje sprężone powietrze do magazynowania energii o mocy 700 MW i pojemności 2,8 GWh.
-
System wtłacza powietrze pod ciśnieniem przekraczającym 130 atmosfer do podziemnych kawern solnych położonych kilometr pod powierzchnią ziemi.
-
Wykorzystanie kawern solnych oraz odzyskiwanie ciepła w zbiornikach wodnych pozwala osiągnąć sprawność konwersji energii przekraczającą 70 proc.
-
Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu, otwiera się w nowym oknie
Chiny zbudowały jeden z najbardziej niezwykłych magazynów energii na świecie. Jego najważniejsza część pozostaje niewidoczna, ponieważ znajduje się około kilometra pod ziemią.
Zamiast wielkich rzędów baterii wykorzystano naturalne formacje solne, w których można przechowywać powietrze pod ogromnym ciśnieniem. Gdy zapotrzebowanie na prąd rośnie, zgromadzona energia wraca do sieci. Taki system może pomóc w wykorzystaniu nadwyżek energii z wiatru i słońca, które w innym przypadku trudno byłoby zagospodarować.
Gdzie powstał podziemny magazyn energii w Chinach?
Gigantyczna instalacja znajduje się w Jintan, dzielnicy miasta Changzhou we wschodnich Chinach, w prowincji Jiangsu. Projekt nosi nazwę Huaneng Jintan i jest rozwijany przez koncern energetyczny China Huaneng. Wykorzystuje technologię CAES, czyli magazynowania energii za pomocą sprężonego powietrza.
Drugi etap inwestycji obejmuje dwie jednostki o mocy 350 MW każda. We wrześniu 2026 r. zakończono ich zintegrowany rozruch, podczas którego sprawdzono współpracę najważniejszych urządzeń.
Przed rozpoczęciem regularnej pracy pozostawały jeszcze testy przed przyłączeniem do sieci i próby integracyjne. Oznacza to, że instalacja osiągnęła ważny etap techniczny, ale nie należy utożsamiać go z potwierdzonym rozpoczęciem komercyjnej eksploatacji.
700 MW mocy i 2,8 GWh pojemności. Jak działa magazyn energii?
Parametry chińskiej inwestycji robią wrażenie. Drugi etap projektu Jintan ma osiągnąć moc 700 MW i pojemność 2,8 GWh. Przy pełnej mocy oznacza to możliwość oddawania energii przez około cztery godziny. Podziemne kawerny solne mają łączną objętość około 1,2 mln metrów sześciennych i znajdują się mniej więcej kilometr pod powierzchnią ziemi.
Zasada działania systemu jest stosunkowo prosta. Gdy w sieci pojawia się nadwyżka energii elektrycznej, zasila ona sprężarki, które wtłaczają powietrze do podziemnych komór pod ciśnieniem przekraczającym 130 atmosfer. W ten sposób energia zostaje zgromadzona w postaci sprężonego gazu.
Kiedy zapotrzebowanie na prąd rośnie, powietrze jest uwalniane i kierowane do turbin po odpowiednim podgrzaniu. Turbiny napędzają generatory produkujące energię elektryczną. System może więc wspierać sieć w okresach zwiększonego zużycia prądu, a podczas nadprodukcji energii z wiatru i słońca wykorzystywać jej nadwyżki do ładowania magazynu.
Ważnym elementem instalacji jest również magazyn ciepła. Podczas sprężania powietrze się nagrzewa, a podczas rozprężania ochładza. Aby ograniczyć straty energii, w Jintan zastosowano 16 kulistych zbiorników wodnych o pojemności 3500 m sześc. każdy. Łącznie mieści się w nich 56 tys. m sześc. wody, która przejmuje ciepło podczas ładowania i oddaje je w trakcie rozładowywania magazynu.
Według założeń projektu sprawność konwersji energii ma przekraczać 70 proc. Oznacza to, że znaczna część energii wykorzystanej do sprężenia powietrza może zostać później odzyskana w postaci prądu. Ostateczne wyniki zależą jednak od rzeczywistych warunków pracy instalacji.
Dlaczego pod ziemią wykorzystuje się właśnie sól?
Nie każda podziemna przestrzeń nadaje się do przechowywania powietrza pod wysokim ciśnieniem. W przypadku Jintan kluczowe znaczenie mają właściwości soli kamiennej. Odpowiednio przygotowane kawerny są szczelne, a ich konstrukcja geologiczna pozwala ograniczać ryzyko ucieczki gazu.
Takie komory można tworzyć poprzez wtłaczanie wody do złoża soli. Woda rozpuszcza minerał, a powstała solanka jest wypompowywana na powierzchnię. W rezultacie pod ziemią powstaje przestrzeń, którą można przystosować do magazynowania gazów.
Istotne są również odporność formacji na wysokie ciśnienie, bezpieczeństwo eksploatacji i możliwość wielokrotnego napełniania oraz opróżniania. To właśnie odpowiednie warunki geologiczne decydują o tym, czy magazynowanie energii w sprężonym powietrzu będzie technicznie i ekonomicznie uzasadnione.
To niejedyny gigantyczny magazyn energii w prowincji Jiangsu
Jintan nie jest jedynym projektem wykorzystującym kawerny solne w tej części Chin. W prowincji Jiangsu działa również magazyn energii Huai’an, którego moc wynosi 600 MW, a pojemność 2,4 GWh. Instalacja składa się z dwóch jednostek o mocy 300 MW każda i wykorzystuje podziemne komory o łącznej objętości około 980 tys. metrów sześciennych.
Kawerny znajdują się na głębokości od ok. 1,15 do 1,5 km. Także w tym przypadku zastosowano rozwiązania pozwalające odzyskiwać ciepło i ograniczać straty podczas cyklu magazynowania. Według dostępnych informacji sprawność konwersji energii wynosi około 71 proc.
Rozwój obu instalacji pokazuje, że Chiny traktują magazynowanie energii jako ważny element transformacji energetycznej. Duże magazyny mogą ułatwiać bilansowanie sieci, w której rośnie udział źródeł zależnych od pogody. Nie zastąpią wszystkich innych technologii, ale mogą pomóc w przesuwaniu dostępnej energii z godzin jej nadprodukcji na okresy większego zapotrzebowania.