-
Dzielnica Agbogbloshie w stolicy Ghany zmaga się z ogromnym zanieczyszczeniem wynikającym z importu milionów ton używanej odzieży i odpadów elektronicznych z krajów rozwiniętych.
-
Badania Greenpeace wykazały, że niemal 90 procent przebadanych ubrań zawiera włókna petrochemiczne, które podczas rozkładu uwalniają mikroplastik, a spalane emitują substancje rakotwórcze.
-
Toksyczne odpady ze składowiska przenikają do laguny Korle oraz gleby, wchodząc do lokalnego łańcucha pokarmowego i poważnie zagrażając zdrowiu mieszkańców okolicy.
-
Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu, otwiera się w nowym oknie
Cienkie kłęby czarnego dymu unosiły się z palącego się plastiku i gumy, mieszając się z odorem stojącej wody. W Agbogbloshie, dzielnicy w delcie laguny Korle, przez dziesięciolecia nagromadziły się tysiące ton śmieci, zalewając delikatne tereny podmokłe otaczające slumsy liczące około 80 tys. mieszkańców, z których wielu to migranci i handlarze.
Eksperci ds. zdrowia środowiskowego twierdzą, że pracownicy są narażeni na działanie toksycznych metali i substancji chemicznych poprzez skaleczenia, wdychanie dymu i pyłu odpadowego.
Chociaż nie przeprowadzono jeszcze badań łączących konkretne choroby z zanieczyszczeniem Agbogbloshie, „skumulowane skażenie budzi obawy, nawet jeśli dokładny łańcuch przyczynowy pozostaje niemożliwy do określenia” – powiedział epidemiolog Reginald Quansah z Uniwersytetu Ghany.
Do Ghany co tydzień trafia 15 mln zużytych ubrań
Gospodarka odpadami jest ważnym tematem rozmów klimatycznych COP31, które rozpoczęły się w Turcji w poniedziałek. Odpady Agbogbloshiego pochodzą głównie spoza granic Ghany. Ogromny rynek odzieży używanej w Akrze importuje się z Europy, Ameryki Północnej i Azji, często jednak z niepokojącymi produktami ubocznymi.
„Dużo ubrań wysyłanych do Ghany jest odpadami” – powiedział agencji AFP Samuel Quashie-Idun, szef działu śledczego Greenpeace Africa. Greenpeace szacuje, że do Ghany co tydzień trafia 15 milionów używanych ubrań.
Nawet po tym, jak handlarze zbiorą to, co mogą sprzedać, mniej więcej połowa trafia jako „martwe odpady”, wyrzucane na plaże i pola lub palone – podaje agencja.
Ghana jest potężnie obciążona odpadami
Według badań, na które powołuje się Greenpeace, Ghana w 2022 r. będzie importować ponad 110 tys. ton odzieży używanej. Jak powiedziała Quashie-Idun, dla 35-milionowej populacji kraju „ilość odpadów znacznie przekracza lokalne zapotrzebowanie i… stanowi obciążenie dla systemów gospodarki odpadami”.
Organizacja Greenpeace odkryła, że 89 proc. przebadanych ubrań zawierało włókna petrochemiczne, takie jak poliester, które podczas rozkładu uwalniają mikroplastik, a podczas spalania tych tekstyliów uwalniają substancje rakotwórcze w ilościach setki razy przekraczających bezpieczne poziomy.
„To nie jest tylko kryzys środowiskowy… to również kryzys zdrowia ludzi” – powiedziała Hellen Kahaso Dena, ekspertka ds. projektów Greenpeace dotyczących tworzyw sztucznych.
„Kraje globalnej Północy skutecznie wykorzystują Ghanę jako wysypisko śmieci związanych z modą” – powiedziała agencji AFP. Woda spływająca z Akry trafia do laguny Korle obok Agbogbloshie, przez co staje się ona jednym z najbardziej zanieczyszczonych kanałów wodnych w mieście.
Mieszkańcy Akry rozbierają stare lodówki
Tutaj stare lodówki, telewizory i sprzęt AGD są poddawane prymitywnemu recyklingowi. Złomownik Barima Okuanaju zajmuje się ręcznym rozbieraniem lodówek i samochodów, odzyskując miedziane przewody, panele aluminiowe i części żelazne, które następnie sprzedaje. Zarabia około 50-100 cedi (4-9 dolarów) dziennie. Podczas gdy przeszukuje każdy centymetr drutu i płytek drukowanych, wokół niego unoszą się zanieczyszczające opary. Płonące kable komputerowe i baterie uwalniają ołów, rtęć i inne toksyny; otwarte ogniska emitują sadzę i dioksyny, które wdychają społeczności.
Na targu w Agbogbloshie stragany ciągną się wzdłuż wysypiska śmieci, gdzie kobiety i dzieci sprzedają jedzenie, narzędzia i wodę pośród dymu.
Czternastoletni Aminatu Fatawu sprzedaje wodę butelkowaną pracownikom wysypiska. Dym powoduje u niej kaszel, a ostatnio zauważyła krew w ślinie. Jak powiedziała, jej matka pozwala jej pracować, żeby pomóc jej opłacić czesne.
Choroby płuc i układu nerwowego są powszechne
Epidemiolog Quansah powiedział, że osoby pracujące w Agbogbloshie cierpią na schorzenia płuc i układu nerwowego. Naukowcy ostrzegają, że zanieczyszczenia ze składowiska przedostają się do laguny i gleby, trafiając do łańcucha pokarmowego i mogąc przez lata negatywnie wpływać na miejscową dietę.
We wrześniu prezydent John Mahama zainicjował trzymiesięczną akcję oczyszczania Agbogbloshie, mającą na celu usunięcie około miliona ton odpadów. Ciężki sprzęt wojskowy i sprzęt do robót publicznych wywiózł śmieci na wysypisko położone około 50 kilometrów od Akry, gdzie zostaną zagęszczone i przykryte z zachowaniem surowych środków bezpieczeństwa środowiskowego.
Minister samorządu lokalnego Mahama Ayariga planuje włączyć do formalnego procesu recyklingu osoby zajmujące się zbieraniem śmieci i transportem trójkołowym i ma nadzieję „stworzyć do 20 000 stałych miejsc pracy w sektorze gospodarki odpadami i gospodarki o obiegu zamkniętym”.